Pizzer – kod 512002 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Pizzer przygotowuje ciasto drożdżowe, formuje placki, nakłada sos i dodatki, a następnie wypieka pizzę w piecu opalanym drewnem, gazem lub elektrycznym. Dba o temperaturę pieca, porządek na stanowisku, przechowywanie surowców zgodnie z zasadami HACCP i terminowe wydawanie zamówień na salę i w dostawie.
Pizzer – wymagania w stosunku do pracownika
- wykształcenie zawodowe gastronomiczne lub przyuczenie do zawodu pizzera,
- orzeczenie do celów sanitarno-epidemiologicznych,
- znajomość technologii ciasta neapolitańskiego i innych rodzajów ciasta oraz zasad wypieku w piecu,
- znajomość zasad HACCP, przechowywania surowców i alergenów,
- umiejętność bezpiecznej obsługi pieca opalanego drewnem lub gazem, miesiarki i krajalnicy,
- odporność na pracę w wysokiej temperaturze i pod presją czasu.
Inne nazwy stanowiska
Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- pizzaiolo,
- kucharz w pizzerii,
- pomocnik pizzera,
- piekarz pizzy,
- pracownik pizzerii.
Badania
- badania wstępne, okresowe i kontrolne medycyny pracy,
- badania do celów sanitarno-epidemiologicznych,
- ocena układu oddechowego i skóry przy narażeniu na pył mąki,
- badanie narządu wzroku przy pracy w promieniowaniu podczerwonym pieca.
Szkolenia bhp i inne
- szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy,
- szkolenie okresowe bhp – nie rzadziej niż co 3 lata,
- szkolenie z zasad higieny żywności, systemu HACCP i informowania o alergenach,
- instruktaż stanowiskowy obsługi pieca opalanego drewnem lub gazem, miesiarki spiralnej i krajalnicy,
- szkolenie z ochrony przeciwpożarowej i użycia koca gaśniczego oraz gaśnicy,
- szkolenie z pierwszej pomocy przy oparzeniach i skaleczeniach.
Środowisko pracy
Pizzer pracuje w kuchni lub na otwartym stanowisku przed piecem, gdzie temperatura komory dochodzi do 400–450°C, a temperatura powietrza przy stanowisku latem przekracza 30°C. Przez większość zmiany stoi, sięga długą łopatą do pieca i przenosi worki mąki oraz pojemniki z ciastem. Przy piecach na drewno pracownik dokłada polana, usuwa popiół i kontroluje ciąg komina, a przy piecach gazowych sprawdza działanie palnika. Ruch nasila się wieczorem i w weekendy, a zamówienia z dostaw generują dodatkową presję czasu. Na stanowisku wykorzystuje się:
- piec do pizzy opalany drewnem, gazowy lub elektryczny;
- łopaty do wsuwania i obracania pizzy, szczotki do czyszczenia trzonu;
- miesiarka spiralna do ciasta i dzielarka;
- krajalnica do wędlin i sera, noże i radełka;
- stoły chłodnicze, szafy chłodnicze i zamrażarki;
- mąka, drożdże, sosy, sery i dodatki;
- środki myjące i dezynfekujące do powierzchni kuchennych.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- oparzenia termiczne od trzonu i sklepienia pieca, łopaty i gorącej pizzy,
- mikroklimat gorący i promieniowanie podczerwone przy otworze pieca,
- pochwycenie dłoni przez hak miesiarki spiralnej,
- skaleczenia nożami, radełkiem i krajalnicą,
- poślizgnięcie i upadek na podłodze zabrudzonej mąką, oliwą i wodą,
- pożar sadzy w kominie lub zapłon tłuszczu w piecu,
- porażenie prądem od urządzeń elektrycznych w wilgotnej kuchni,
- nagłe zmiany temperatury przy wchodzeniu do chłodni.
Czynniki chemiczne:
- pył mąki pszennej – alergen wywołujący nieżyt nosa i astmę piekarzy,
- tlenek węgla i dym z pieca opalanego drewnem przy złym ciągu,
- środki myjące i dezynfekujące stosowane w kuchni.
Czynniki psychofizyczne:
- długotrwała praca w pozycji stojącej,
- ręczne przenoszenie worków mąki i pojemników z ciastem,
- powtarzalne ruchy rąk przy formowaniu ciasta i obsłudze łopaty,
- presja czasu w godzinach szczytu i przy dostawach,
- praca wieczorna i w dni wolne od pracy.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku pizzera.
Środki ochrony indywidualnej
- rękawice termoizolacyjne i fartuch z długim rękawem – oparzenia termiczne, promieniowanie podczerwone;
- obuwie kuchenne z podeszwą antypoślizgową – poślizgnięcie, upadek;
- rękawice odporne na przecięcie przy krajalnicy – skaleczenia;
- lekka, przewiewna odzież robocza z bawełny – mikroklimat gorący;
- półmaska przeciwpyłowa FFP2 przy przesiewaniu i wsypywaniu mąki – pył mąki;
- rękawice nitrylowe – środki myjące i dezynfekujące;
- ciepła odzież do krótkiego przebywania w chłodni – nagłe zmiany temperatury.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- okap wyciągowy nad otworem pieca i sprawny komin z regularnym czyszczeniem – tlenek węgla, dym, pożar sadzy;
- osłona i wyłącznik krańcowy pokrywy miesiarki – pochwycenie dłoni;
- krajalnica z osłoną noża i popychaczem – skaleczenia;
- koc gaśniczy i gaśnica przy stanowisku pieca – pożar;
- czujnik tlenku węgla w pomieszczeniu z piecem na drewno lub gaz – tlenek węgla;
- wentylacja nawiewno-wywiewna i klimatyzacja stanowiska – mikroklimat gorący;
- wyłączniki różnicowoprądowe – porażenie prądem;
- wózki do worków mąki i dozowanie mąki z niskiej wysokości – przenoszenie ciężarów, pył mąki.
Środki organizacyjne
- przerwy na schłodzenie organizmu i dostęp do wody pitnej – mikroklimat gorący, promieniowanie podczerwone;
- instrukcja obsługi pieca i miesiarki oraz zakaz sięgania do misy w ruchu – oparzenia, pochwycenie;
- bieżące sprzątanie podłogi i oznakowanie mokrych powierzchni – poślizgnięcie;
- rotacja zadań i podział stanowisk przy formowaniu ciasta i wypieku – pozycja stojąca, ruchy powtarzalne;
- grafik zmian z odpoczynkiem dobowym i tygodniowym – praca wieczorna, presja czasu;
- okresowe przeglądy kominiarskie i instalacji gazowej – pożar sadzy, tlenek węgla;
- instrukcja stosowania środków chemicznych i karty charakterystyki – środki myjące, porażenie prądem przy myciu urządzeń;
- krótkie wejścia do chłodni bez długiego przebywania – nagłe zmiany temperatury.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla pizzera.
- czynniki fizyczne – mikroklimat gorący, promieniowanie podczerwone;
- czynniki chemiczne – pył mąki (alergen), tlenek węgla (przy piecu na drewno lub gaz), środki myjące i dezynfekujące;
- czynniki biologiczne – brak;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca przy piecu z otwartym ogniem, obsługa maszyn z ruchomymi elementami (miesiarka, krajalnica), ręczne przenoszenie ciężarów, praca w pozycji stojącej, praca z żywnością.
Podobne stanowiska
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).