Fryzjer – kod 514101 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Obowiązki fryzjera wiążą się ze spełnianiem życzeń klienta dotyczących fryzury, doradzaniem zastosowania odpowiedniej pielęgnacji w zależności od gatunku i stanu włosów.
Fryzjer – wymagania w stosunku do pracownika
Kwalifikacje: ukończenie szkoły zawodowej lub technikum o stosownym profilu, odbycie praktyki u mistrza cechu w zakładzie fryzjerskim.
Inne nazwy stanowiska
Ocena ryzyka zawodowego opisana na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- fryzjer damsko-męski,
- stylista fryzur,
- hairdresser,
- fryzjer salonowy,
- fryzjer-stylista.
Badania
- badania lekarskie wstępne lub okresowe.
Szkolenia bhp i inne
- instruktaż ogólny bhp,
- instruktaż stanowiskowy,
- okresowe szkolenie bhp nie rzadziej niż co 3 lata,
- inne uznane przez pracodawcę za niezbędne.
Fryzjer – środowisko pracy
Fryzjer wykonuje swoją pracę w zakładach fryzjerskich lub u klienta w domu. Korzysta między innymi z:
- nożyczek,
- brzytew,
- maszynek do strzyżenia,
- grzebieni,
- szczotek,
- wałków,
- ręcznej suszarki.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- ostre elementy, narzędzia;
- uderzenie przez spadające przedmioty;
- uderzenie o elementy wyposażenia salonu;
- potknięcie się;
- poślizgnięcie się;
- gorące powierzchnie;
- energia elektryczna;
- pożar.
Czynniki chemiczne:
- uczulające substancje i preparaty chemiczne,
- drażniące substancje i preparaty chemiczne,
- żrące substancje i preparaty chemiczne.
Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) zaklasyfikowała zawodowe narażenie związane z farbowaniem włosów do grupy 2A – czynników prawdopodobnie rakotwórczych dla ludzi. Niektóre rozpuszczalniki zawarte w produktach do stylizacji (np. toluen w lakierach i żelach) mogą dodatkowo wykazywać działanie reprotoksyczne.
Czynniki psychofizyczne:
- obciążenie statyczne,
- stres.
Czynniki biologiczne:
- bakterie,
- wirusy,
- grzyby.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku fryzjera.
Środki ochrony indywidualnej
- rękawice ochronne odporne na substancje chemiczne (nitrylowe) – uczulające, drażniące i żrące substancje i preparaty chemiczne (farby, rozjaśniacze, płyny do trwałej ondulacji);
- rękawice jednorazowe przy obsłudze klienta – bakterie, wirusy, grzyby;
- fartuch ochronny – substancje i preparaty chemiczne, czynniki biologiczne;
- obuwie na stabilnej, antypoślizgowej podeszwie – poślizgnięcie się (ścinki włosów, mokra posadzka), potknięcie się.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- skuteczna wentylacja pomieszczeń, w tym miejscowa przy stanowisku przygotowywania farb – uczulające i drażniące substancje i preparaty chemiczne;
- sterylizacja i dezynfekcja narzędzi (autoklaw, promienniki UV, płyny biobójcze) – bakterie, wirusy, grzyby;
- osłony i etui na ostre narzędzia oraz ich stałe miejsce przechowywania – ostre elementy, narzędzia (nożyczki, brzytwy);
- sprzęt elektryczny (suszarki, maszynki, prostownice) z aktualnymi przeglądami, zasilanie przez wyłącznik różnicowoprądowy – energia elektryczna, gorące powierzchnie;
- stabilne półki i szafki oraz ergonomiczne rozmieszczenie wyposażenia salonu – uderzenie przez spadające przedmioty, uderzenie o elementy wyposażenia;
- gaśnica i widoczna instrukcja przeciwpożarowa – pożar.
Środki organizacyjne
- karty charakterystyki preparatów fryzjerskich i przestrzeganie zaleceń producenta – uczulające, drażniące i żrące substancje i preparaty chemiczne;
- ograniczenie czasu bezpośredniego kontaktu z farbami i preferowanie produktów o niższej zawartości substancji lotnych, gdzie to możliwe – działanie rakotwórcze związane z farbowaniem włosów, rozpuszczalniki w produktach do stylizacji;
- bieżące zamiatanie ścinków włosów i usuwanie rozlań – poślizgnięcie się, potknięcie się;
- odkładanie gorących urządzeń wyłącznie na podstawki żaroodporne – gorące powierzchnie;
- praca przemienna siedząco-stojąca oraz przerwy w pracy – obciążenie statyczne;
- planowanie wizyt zapobiegające nadmiernemu spiętrzeniu klientów – stres;
- higiena rąk i stosowanie kremów ochronnych do skóry dłoni – czynniki biologiczne, drażniące substancje chemiczne.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla fryzjera.
- czynniki chemiczne – substancje uczulające, drażniące i żrące zawarte w farbach, rozjaśniaczach i płynach do trwałej ondulacji, preparaty do dezynfekcji, aerozole kosmetyczne;
- czynniki biologiczne – bakterie, wirusy i grzyby przenoszone przy kontakcie ze skórą głowy klienta oraz przy skaleczeniu narzędziem;
- czynniki fizyczne – gorące powierzchnie urządzeń do stylizacji, prąd elektryczny, hałas suszarek;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – obciążenie statyczne przy długotrwałej pracy stojącej z uniesionymi kończynami górnymi, praca z narzędziami ostrymi, kontakt z klientem i praca w narzuconym tempie.
Podobne stanowiska
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).