Egzaminator prawa jazdy – kod 235903 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025), zawód ten ujęto pod nazwą „Egzaminator osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdem”. Egzaminator prawa jazdy przeprowadza w wojewódzkim ośrodku ruchu drogowego egzaminy państwowe na prawo jazdy – część teoretyczną oraz praktyczną na placu manewrowym i w ruchu drogowym. Siedzi obok kandydata w pojeździe egzaminacyjnym, wydaje polecenia, ocenia wykonanie zadań i w razie zagrożenia przerywa egzamin, a przy kategoriach motocyklowych jedzie za kandydatem samochodem z łącznością radiową.
Egzaminator prawa jazdy – wymagania w stosunku do pracownika
- uprawnienia egzaminatora i wpis do ewidencji egzaminatorów prowadzonej przez marszałka województwa, zgodnie z ustawą o kierujących pojazdami;
- prawo jazdy kategorii objętych uprawnieniem egzaminatora z wymaganym stażem;
- wykształcenie co najmniej średnie i ukończony kurs dla kandydatów na egzaminatorów zakończony egzaminem;
- brak przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania czynności egzaminatora;
- niekaralność w zakresie określonym w ustawie;
- bardzo dobra znajomość przepisów ruchu drogowego, opanowanie i stanowczość.
Inne nazwy stanowiska
Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- egzaminator WORD,
- egzaminator państwowy kandydatów na kierowców,
- egzaminator nadzorujący,
- egzaminator kategorii B,
- egzaminator kierowców.
Badania
- badania lekarskie i badania psychologiczne egzaminatora w zakresie i terminach określonych w ustawie o kierujących pojazdami;
- wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie z oceną narządu wzroku i słuchu;
- ocena układu ruchu i kręgosłupa przy długotrwałym siedzeniu w pojeździe;
- badania psychotechniczne w zakresie sprawności psychoruchowej i reakcji na zagrożenie.
Szkolenia bhp i inne
- szkolenie wstępne bhp (instruktaż ogólny i stanowiskowy);
- szkolenie okresowe bhp nie rzadziej niż co 5 lat;
- coroczne warsztaty doskonalenia zawodowego egzaminatorów wymagane ustawą o kierujących pojazdami;
- szkolenie z obsługi systemu rejestracji przebiegu egzaminu i łączności radiowej;
- szkolenie z pierwszej pomocy, w tym przy zdarzeniu drogowym;
- szkolenie z postępowania wobec agresywnego kandydata i deeskalacji konfliktu.
Środowisko pracy
Egzaminator spędza większość zmiany w pojeździe egzaminacyjnym, na fotelu pasażera obok osoby, która dopiero uczy się kierować i bywa bardzo zestresowana. Musi stale obserwować drogę, lusterka i zachowanie kandydata, gotowy do użycia dodatkowego pedału hamulca. Na placu manewrowym pracuje także na zewnątrz – w deszczu, mrozie i upale, przy pracujących silnikach. Przy kategoriach C, D i T wsiada do kabin ciężarówek, autobusów i ciągników, a przy egzaminach motocyklowych śledzi kandydata z samochodu, utrzymując łączność radiową. Po egzaminie omawia wynik, co przy niezdanym egzaminie bywa źródłem konfliktów. Na stanowisku wykorzystuje się:
- samochody, motocykle, ciężarówki, autobusy i ciągniki egzaminacyjne wyposażone w dodatkowe pedały hamulca;
- system kamer i rejestracji przebiegu egzaminu;
- radiotelefony do łączności z kandydatem na motocyklu;
- stanowiska komputerowe do egzaminu teoretycznego i dokumentacji;
- plac manewrowy z pachołkami i oznakowaniem.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- kolizja lub wypadek drogowy spowodowany błędem kandydata;
- gwałtowne hamowanie i szarpnięcia pojazdu – urazy kręgosłupa szyjnego;
- drgania mechaniczne o działaniu ogólnym w pojazdach ciężarowych, autobusach i ciągnikach;
- długotrwała praca siedząca w wymuszonej pozycji;
- warunki atmosferyczne na placu manewrowym (zimno, upał, opady);
- potrącenie przez pojazd na placu manewrowym;
- upadek przy wsiadaniu i wysiadaniu z kabin pojazdów ciężarowych i autobusów;
- hałas w kabinach pojazdów ciężkich i ciągników;
- praca przy monitorze ekranowym przy dokumentacji egzaminów.
Czynniki chemiczne:
- spaliny silników wysokoprężnych i benzynowych na placu manewrowym;
- środki dezynfekcyjne do kierownicy, fotela i urządzeń w pojeździe.
Czynniki psychofizyczne:
- stały stres i czujność przy nadzorowaniu niedoświadczonego kierującego,
- agresja słowna i groźby ze strony kandydatów po niezdanym egzaminie,
- odpowiedzialność za bezpieczeństwo kandydata i innych uczestników ruchu,
- monotonia powtarzalnych tras i zadań,
- skargi i odwołania od wyników egzaminu,
- presja czasu wynikająca z harmonogramu egzaminów.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku egzaminatora prawa jazdy.
Środki ochrony indywidualnej
- kamizelka odblaskowa na placu manewrowym – potrącenie przez pojazd;
- odzież ochronna przed zimnem i deszczem oraz nakrycie głowy w upale – warunki atmosferyczne;
- obuwie z podeszwą antypoślizgową – upadek przy wsiadaniu do kabin;
- pasy bezpieczeństwa zapięte przez cały egzamin – kolizja, gwałtowne hamowanie;
- rękawiczki jednorazowe przy dezynfekcji kierownicy i urządzeń w pojeździe – środki dezynfekcyjne.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- dodatkowy pedał hamulca, a w razie potrzeby sprzęgła w pojazdach egzaminacyjnych – kolizja, wypadek drogowy;
- fotele z zagłówkiem i regulacją podparcia lędźwiowego – gwałtowne hamowanie, długotrwała praca siedząca;
- amortyzowane fotele i wyciszone kabiny pojazdów ciężkich – drgania mechaniczne, hałas;
- stopnie i uchwyty przy wejściu do kabin – upadek przy wsiadaniu;
- kamery i rejestracja przebiegu egzaminu – agresja kandydatów, skargi i odwołania;
- wydzielona strefa dla pieszych i zadaszenie na placu manewrowym – potrącenie, warunki atmosferyczne;
- stanowisko komputerowe zgodne z zasadami ergonomii – praca przy monitorze ekranowym;
- wentylacja kabin i pomieszczeń przy placu – spaliny.
Środki organizacyjne
- przerwy między egzaminami i limit egzaminów praktycznych na zmianę – stres, czujność, monotonia, długotrwała praca siedząca;
- zasady przerywania egzaminu przy zagrożeniu bezpieczeństwa – kolizja, odpowiedzialność za bezpieczeństwo;
- procedura postępowania wobec agresywnego kandydata i wsparcie ochrony ośrodka – agresja słowna i groźby;
- rotacja tras i kategorii egzaminów – monotonia;
- dezynfekcja kierownicy i elementów pojazdu przed egzaminem – środki dezynfekcyjne stosowane zgodnie z instrukcją;
- ograniczenie pracy silników na postoju na placu manewrowym – spaliny;
- harmonogram egzaminów z rezerwą czasu – presja czasu, skargi i odwołania;
- ustalenia dotyczące pracy na placu w warunkach skrajnych temperatur – warunki atmosferyczne.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla egzaminatora prawa jazdy.
- czynniki fizyczne – drgania mechaniczne o działaniu ogólnym, hałas, praca na otwartej przestrzeni w zmiennych warunkach atmosferycznych, długotrwała praca siedząca, praca przy monitorze ekranowym;
- czynniki chemiczne – spaliny silników, środki dezynfekcyjne;
- czynniki biologiczne – brak;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – przebywanie w pojeździe kierowanym przez niedoświadczonego kierującego, ryzyko kolizji, agresja kandydatów, stres.
Podobne stanowiska
- instruktor nauki jazdy,
- instruktor praktycznej nauki jazdy,
- diagnosta samochodowy,
- kierowca,
- kierowca autobusu,
- nauczyciel domowy.
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).