Dyspozytor transportu – kod 432302 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025), zawód ten ujęto pod nazwą „Dyspozytor transportu samochodowego”. Dyspozytor transportu planuje trasy i harmonogramy przewozów, przydziela zlecenia kierowcom, monitoruje pojazdy w drodze, rozlicza czas pracy kierowców i utrzymuje kontakt z klientami oraz spedytorami.
Dyspozytor transportu – wymagania w stosunku do pracownika
- wykształcenie średnie, najlepiej o profilu transportowym lub logistycznym,
- znajomość przepisów o czasie pracy kierowców, przewozie drogowym i dokumentach przewozowych,
- umiejętność obsługi systemów TMS, telematyki i map cyfrowych,
- certyfikat kompetencji zawodowych w transporcie drogowym – gdy pracownik zarządza transportem w przedsiębiorstwie,
- komunikatywność, odporność na stres i umiejętność podejmowania decyzji pod presją czasu.
Inne nazwy stanowiska
Ocena ryzyka zawodowego opisana na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- dyspozytor floty,
- dyspozytor ruchu samochodowego,
- koordynator transportu drogowego,
- planista transportu,
- dyspozytor flotowy.
Badania
- badania lekarskie wstępne, okresowe i kontrolne,
- badanie narządu wzroku przy pracy z monitorem ekranowym,
- badania profilaktyczne przy pracy zmianowej i nocnej, jeżeli taki system obowiązuje.
Szkolenia bhp i inne
- instruktaż ogólny bhp,
- instruktaż stanowiskowy,
- okresowe szkolenie bhp nie rzadziej niż co 6 lat – jak dla pracowników administracyjno-biurowych,
- szkolenie z ergonomii pracy przy komputerze,
- szkolenie z udzielania pierwszej pomocy,
- szkolenia z przepisów ADR i czasu pracy kierowców – zależnie od zakresu obowiązków.
Środowisko pracy
Dyspozytor pracuje w biurze lub centrum dyspozytorskim, przy kilku monitorach, z telefonem i radiem w stałej gotowości. Reaguje na awarie, korki i opóźnienia na bieżąco, nierzadko także w nocy i w weekendy, a tempo pracy wyznaczają terminy dostaw i rozmowy z kierowcami oraz klientami. Większość dnia spędza w pozycji siedzącej, w ciągłym kontakcie telefonicznym. Na stanowisku wykorzystuje się:
- komputer z kilkoma monitorami i systemem TMS;
- system telematyczny i śledzenia pojazdów GPS;
- telefon, zestaw słuchawkowy i radiotelefon;
- drukarka i skaner dokumentów przewozowych;
- tachografy cyfrowe i oprogramowanie do rozliczania czasu pracy kierowców.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- niewłaściwe oświetlenie i odblaski na ekranach monitorów,
- mikroklimat biura, w tym przeciągi i suche powietrze z klimatyzacji,
- potknięcie i poślizgnięcie na przewodach i śliskich posadzkach,
- porażenie prądem przy uszkodzonych urządzeniach biurowych,
- hałas rozmów, telefonów i radiotelefonu w pomieszczeniu dyspozytorni,
- zagrożenie pożarowe od sprzętu elektrycznego i instalacji.
Czynniki psychofizyczne:
- wymuszona pozycja siedząca i przeciążenie kręgosłupa,
- obciążenie wzroku i zespół cieśni nadgarstka przy pracy z komputerem,
- stres związany z presją terminów, awariami i odpowiedzialnością za ładunek,
- przeciążenie wysiłkiem głosowym i słuchowym przy ciągłych rozmowach,
- praca zmianowa, nocna i dyżury telefoniczne,
- konflikty z klientami i kierowcami, trudne rozmowy.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku dyspozytora transportu.
Środki ochrony indywidualnej
- okulary do pracy z komputerem, jeżeli zaleci lekarz – obciążenie wzroku;
- obuwie z antypoślizgową podeszwą – potknięcie, poślizgnięcie.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- ergonomiczne stanowisko z regulowanym krzesłem i podnóżkiem – pozycja siedząca;
- monitory z regulacją i filtrami, oświetlenie bez odblasków – oświetlenie, obciążenie wzroku;
- sprawna wentylacja i klimatyzacja z regulacją nawiewu – mikroklimat;
- zestawy słuchawkowe z regulacją głośności i wyciszenie pomieszczenia – hałas, wysiłek głosowy;
- przewody w korytkach i gniazda w ciągach komunikacyjnych – potknięcie;
- okresowe przeglądy instalacji i urządzeń elektrycznych – porażenie prądem, pożar;
- gaśnice i oznakowane drogi ewakuacyjne – pożar.
Środki organizacyjne
- przerwy w pracy przy monitorze i ćwiczenia rozluźniające – obciążenie wzroku, pozycja siedząca;
- podział zadań i zastępstwa na czas urlopów – stres;
- plan pracy zmianowej z odpoczynkiem dobowym i ograniczeniem nocnych dyżurów – praca zmianowa i nocna;
- procedury postępowania w sytuacjach awaryjnych i szkolenia z komunikacji – stres, konflikty;
- zasady kontaktu z trudnymi klientami i wsparcie przełożonego – konflikty;
- nawodnienie i przerwy od rozmów – przeciążenie głosu;
- zakaz używania uszkodzonych urządzeń i zgłaszanie usterek – porażenie;
- utrzymanie porządku i wolnych przejść – potknięcie, pożar.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla dyspozytora transportu.
- czynniki fizyczne – niewłaściwe oświetlenie, hałas, mikroklimat biura;
- czynniki chemiczne – brak;
- czynniki biologiczne – brak;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca przy monitorze ekranowym, praca siedząca, obciążenie psychiczne, praca zmianowa lub nocna.
Podobne stanowiska
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).