Operator frezarki drogowej – kod 834202 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025), zawód ten ujęto pod nazwą „Operator maszyn drogowych”. Operator frezarki drogowej obsługuje maszynę do frezowania nawierzchni asfaltowych i betonowych: usuwa zużyte warstwy jezdni, profiluje podłoże pod nową nawierzchnię, steruje głębokością skrawania i ładuje destrukt na samochody.
Operator frezarki drogowej – wymagania w stosunku do pracownika
- wykształcenie zawodowe lub średnie (operator maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych, mechanik maszyn drogowych) albo ukończony kurs,
- uprawnienia do obsługi maszyn do robót ziemnych i drogowych (kurs i egzamin kwalifikacyjny),
- znajomość systemów sterowania głębokością i niwelacją frezowania,
- umiejętność wymiany zębów i narzędzi skrawających w bębnie frezującym,
- prawo jazdy kat. B,
- gotowość do pracy zmianowej, także w nocy.
Inne nazwy stanowiska
Ocena ryzyka zawodowego opisana na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- operator frezarki do asfaltu,
- operator frezu drogowego,
- maszynista frezarki nawierzchni,
- operator maszyny do frezowania nawierzchni,
- operator frezarki nawierzchni asfaltowych.
Badania
- badania lekarskie wstępne, okresowe i kontrolne,
- badanie w zakresie narażenia na hałas i drgania,
- badanie w zakresie narażenia na pyły i spaliny,
- badanie wzroku i słuchu do obsługi maszyn,
- ocena zdolności do kierowania pojazdami i maszynami samojezdnymi.
Szkolenia bhp i inne
- instruktaż ogólny bhp,
- instruktaż stanowiskowy,
- okresowe szkolenie bhp nie rzadziej niż co 3 lata, a przy pracach szczególnie niebezpiecznych raz w roku,
- szkolenie z bezpiecznej organizacji prac drogowych i oznakowania robót w pasie ruchu,
- szkolenie z obsługi frezarki i wymiany zębów według instrukcji producenta,
- szkolenie z rozpoznawania uzbrojenia podziemnego i reagowania na uszkodzenie sieci,
- szkolenie z udzielania pierwszej pomocy.
Środowisko pracy
Operator frezarki pracuje na jezdniach ulic, dróg i autostrad, często w nocy i w ruchu bocznym, w sezonie ciepłym i przejściowym. Prowadzi maszynę wzdłuż pasa, ustawia głębokość skrawania, steruje taśmą załadowczą i podstawia ją nad skrzynie wywrotek. Pracuje w hałasie i kurzu, przy gorącym destrukcie, a pomocnicy zamiatają i oczyszczają frezowaną powierzchnię. Na koniec zmiany sprawdza stan zębów i układów hydraulicznych. Na stanowisku wykorzystuje się:
- frezarka drogowa z bębnem frezującym;
- zęby frezujące i uchwyty do wymiany narzędzi skrawających;
- taśma załadowcza i system zraszania bębna;
- czujniki i układy niwelacji głębokości frezowania;
- narzędzia ręczne do wymiany zębów;
- wywrotki odbierające destrukt;
- maszyna do zamiatania nawierzchni.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- potrącenie przez pojazdy w ruchu przy pracach w pasie drogowym,
- najechanie lub przygniecenie przez maszynę albo cofającą wywrotkę,
- hałas bębna frezującego i silnika,
- drgania mechaniczne przenoszone na stanowisko operatora,
- odrzut fragmentów nawierzchni i zębów spod bębna,
- oparzenie gorącym destruktem i gorącymi zębami po pracy,
- upadek ze stopni i platformy maszyny,
- uszkodzenie uzbrojenia podziemnego (kabel, gazociąg) przy frezowaniu,
- wtrysk oleju hydraulicznego pod ciśnieniem i pożar układu hydrauliki,
- upał i zimno przy pracy na otwartej przestrzeni.
Czynniki chemiczne:
- pył mineralno-asfaltowy z frezowania, w tym pył krzemionkowy,
- opary asfaltu przy frezowaniu warstw gorących,
- spaliny silnika spalinowego,
- oleje hydrauliczne i paliwa.
Czynniki psychofizyczne:
- praca zmianowa i nocna w pasie ruchu,
- monotonna czujność i długotrwałe siedzenie na stanowisku,
- stres związany z dokładnością głębokości i ruchem w otoczeniu maszyny.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku operatora frezarki drogowej.
Środki ochrony indywidualnej
- odzież ostrzegawcza o wysokiej widoczności – potrącenie, najechanie;
- ochronniki słuchu – hałas bębna i silnika;
- półmaska filtrująca FFP2 lub FFP3 – pył z frezowania;
- półmaska z pochłaniaczem na opary organiczne – opary asfaltu;
- okulary ochronne i osłona twarzy – odrzut fragmentów, pył;
- rękawice ochronne odporne na ciepło i oleje – oparzenia, oleje i paliwa, wtrysk oleju;
- obuwie ochronne z podeszwą antypoślizgową – upadek ze stopni, uderzenie stopy;
- odzież robocza dostosowana do temperatury – upał i zimno.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- kabina operatora z ochroną przed hałasem i filtrem powietrza – hałas, pył, spaliny;
- siedzisko z amortyzacją – drgania mechaniczne;
- instalacja zraszania bębna – pył z frezowania;
- osłony bębna i taśmy załadowczej oraz zabezpieczenia przed odrzutem – odrzut fragmentów;
- sygnalizacja cofania, kamery i czujniki obecności osób – najechanie przez maszynę lub wywrotkę;
- tablice, zapory i bariery oddzielające strefę robót od ruchu – potrącenie przez pojazdy;
- wyłączniki awaryjne, stopnie i poręcze antypoślizgowe – upadek, zagrożenia ruchomych części;
- wentylacja i odciąg spalin, tłumik wydechu – spaliny, opary asfaltu;
- elementy hydrauliki z osłonami i przeglądy przewodów, gaśnica na maszynie – wtrysk oleju, pożar.
Środki organizacyjne
- sygnalista i wyznaczone drogi dla wywrotek przy ładowaniu destruktu – najechanie, potrącenie;
- zatwierdzony plan organizacji ruchu i oznakowanie robót – potrącenie przez pojazdy;
- rozpoznanie uzbrojenia podziemnego, wnioski o wyznaczenie sieci i zgoda właścicieli przed frezowaniem – uszkodzenie sieci;
- odczekanie na ostygnięcie zębów przed ich wymianą i stosowanie narzędzi do wymiany – oparzenie;
- rotacja stanowisk oraz ograniczanie ekspozycji na hałas i drgania – hałas, drgania;
- harmonogram zmian z odpoczynkiem po pracy nocnej – praca nocna;
- przerwy rozruchowe i zmiana pozycji w trakcie zmiany – monotonna czujność, siedzenie;
- przegląd maszyny przed zmianą i serwis układu hydrauliki – wtrysk oleju, pożar;
- przerwy i napoje w upały oraz ochrona przed zimnem – upał, zimno;
- mycie rąk i karty charakterystyki olejów oraz paliw – oleje i paliwa;
- jasny podział odpowiedzialności w brygadzie i szkolenia z komunikacji – stres, dokładność frezowania;
- czyszczenie stopni i platformy ze skruszonej nawierzchni – upadek ze stopni.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla operatora frezarki drogowej.
- czynniki fizyczne – hałas, drgania mechaniczne, mikroklimat zimny i gorący, praca w zmiennych warunkach atmosferycznych;
- czynniki chemiczne – pył mineralno-asfaltowy (w tym krzemionkowy), opary asfaltu, spaliny, oleje i paliwa;
- czynniki biologiczne – brak;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca w ruchu drogowym, praca przy maszynach samojezdnych, kierowanie maszyną, praca zmianowa i nocna.
Podobne stanowiska
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).