Policjant – kod 335504 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025), zawód ten ujęto pod nazwą „Policjant służby prewencji”. Policjant w służbie prewencji pełni służbę patrolową i interwencyjną, reaguje na zgłoszenia, zatrzymuje sprawców przestępstw i wykroczeń, kontroluje ruch drogowy, zabezpiecza miejsca zdarzeń i imprezy masowe oraz prowadzi czynności wyjaśniające. Jako dzielnicowy utrzymuje stały kontakt z mieszkańcami rejonu i rozpoznaje zagrożenia bezpieczeństwa.
Policjant – wymagania w stosunku do pracownika
- spełnienie wymagań ustawy o Policji – obywatelstwo polskie, nieposzlakowana postawa, niekaralność za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystanie z pełni praw publicznych;
- wykształcenie co najmniej średnie lub średnie branżowe;
- zdolność fizyczna i psychiczna do służby w formacjach uzbrojonych, potwierdzona orzeczeniem komisji lekarskiej;
- pozytywny wynik postępowania kwalifikacyjnego, w tym testu sprawności fizycznej i testu wiedzy;
- zgoda na poddanie się postępowaniu sprawdzającemu w zakresie dostępu do informacji niejawnych;
- ukończenie szkolenia zawodowego podstawowego w szkole policyjnej;
- umiejętność posługiwania się bronią palną i środkami przymusu bezpośredniego nabyta w toku szkolenia;
- prawo jazdy kategorii B – przy pełnieniu służby w radiowozie.
Inne nazwy stanowiska
Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- funkcjonariusz Policji,
- policjant prewencji,
- dzielnicowy,
- policjant patrolowo-interwencyjny,
- posterunkowy.
Badania
- badania przez komisję lekarską podległą ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych przy przyjęciu do służby i w przypadkach określonych w ustawie o Policji;
- okresowe profilaktyczne badania lekarskie policjantów w zakresie wynikającym z warunków służby;
- badania psychologiczne, w tym przy dopuszczeniu do kierowania pojazdami uprzywilejowanymi i posługiwania się bronią;
- szczepienie przeciw WZW typu B i tężcowi – zalecane ze względu na ryzyko kontaktu z krwią i zranień.
Szkolenia bhp i inne
- szkolenie wstępne bhp oraz okresowe szkolenia bhp w trybie i terminach określonych przepisami wewnętrznymi Policji;
- szkolenie zawodowe podstawowe i kursy specjalistyczne;
- regularne strzelania szkolne i zajęcia z taktyki i technik interwencji;
- szkolenie z kwalifikowanej pierwszej pomocy;
- szkolenie z kierowania pojazdem uprzywilejowanym;
- doskonalenie zawodowe lokalne, w tym z postępowania w sytuacjach kryzysowych i zabezpieczania imprez masowych.
Środowisko pracy
Policjant prewencji pełni służbę w patrolach pieszych i zmotoryzowanych na ulicach miast i na drogach, w rejonach dzielnicowych, na imprezach masowych i zgromadzeniach oraz w pomieszczeniach dla osób zatrzymanych. Służba trwa całą dobę w systemie zmianowym, w każdych warunkach pogodowych. Interwencje dotyczą przemocy domowej, awantur, osób nietrzeźwych i pod wpływem narkotyków, kolizji i wypadków drogowych. Policjant często udziela pierwszej pomocy przed przyjazdem zespołu ratownictwa medycznego i ma kontakt z osobami z chorobami zakaźnymi. Na stanowisku wykorzystuje się:
- broń palną służbową, pałkę służbową, kajdanki, ręczny miotacz gazu i paralizator elektryczny;
- radiowozy oznakowane i nieoznakowane z sygnalizacją uprzywilejowania;
- ręczne mierniki prędkości, alkomaty i testery narkotykowe;
- radiotelefon, terminal mobilny i kamera nasobna;
- kamizelkę kuloodporną i nożoodporną, kask i tarczę w pododdziałach zwartych;
- apteczkę i defibrylator AED w radiowozie.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- napaść, pobicie, zranienie nożem lub postrzał podczas interwencji i zatrzymań;
- potrącenie przez pojazd podczas kontroli ruchu drogowego i zabezpieczania miejsc wypadków;
- wypadek drogowy podczas jazdy uprzywilejowanej i pościgów;
- zakłucie igłą przy przeszukaniu osób uzależnionych;
- upadek i urazy narządu ruchu podczas pościgów pieszych i obezwładniania;
- pogryzienie przez psy na posesjach;
- hałas impulsowy na strzelnicy i podczas zabezpieczania imprez masowych z użyciem pirotechniki;
- mróz, upał i opady podczas służby na zewnątrz;
- uderzenie rzuconymi przedmiotami podczas zgromadzeń i imprez masowych.
Czynniki chemiczne:
- substancje drażniące z ręcznych miotaczy gazu (OC, CS);
- ołów i produkty spalania prochu na strzelnicy;
- spaliny samochodowe przy kontrolach drogowych;
- narkotyki i substancje psychoaktywne, w tym fentanyl i jego pochodne, ujawniane przy przeszukaniach;
- dym z rac i środków pirotechnicznych podczas imprez masowych.
Czynniki biologiczne:
- wirusy przenoszone przez krew – HBV, HCV, HIV – przy zatrzymaniach, zakłuciach i udzielaniu pomocy;
- prątki gruźlicy przy kontakcie z osobami bezdomnymi i zatrzymanymi;
- wszy, świerzbowiec i pchły;
- bakterie Clostridium tetani przy ranach zanieczyszczonych ziemią.
Czynniki psychofizyczne:
- stres związany z zagrożeniem życia i zdrowia oraz koniecznością użycia broni;
- stres pourazowy po zdarzeniach z ofiarami śmiertelnymi;
- praca zmianowa, w porze nocnej, w nadgodzinach i w dni wolne;
- agresja słowna i fizyczna osób zatrzymywanych i uczestników zgromadzeń;
- odpowiedzialność prawna za podejmowane decyzje i użycie środków przymusu;
- obciążenie emocjonalne przy interwencjach domowych i kontakcie z ofiarami przemocy.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku policjanta.
Środki ochrony indywidualnej
- kamizelka kuloodporna i nożoodporna – napaść, zranienie nożem, postrzał;
- kamizelka odblaskowa i latarka – potrącenie przez pojazd podczas kontroli drogowej;
- rękawice antyprzecięciowe – zakłucie igłą, zranienie przy przeszukaniu;
- rękawice nitrylowe, maseczki FFP2 i okulary ochronne – wirusy HBV, HCV, HIV, prątki gruźlicy, narkotyki, wszy i świerzbowiec;
- kask, tarcza i ochraniacze w pododdziałach zwartych – uderzenie rzuconymi przedmiotami, dym z rac;
- ochronniki słuchu i okulary ochronne na strzelnicy – hałas impulsowy, ołów i produkty spalania prochu;
- umundurowanie dostosowane do pory roku i obuwie taktyczne – mróz, upał, opady, upadek podczas pościgów.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- radiowozy sprawne technicznie z sygnalizacją uprzywilejowania i systemem łączności – wypadek drogowy, potrącenie;
- kamery nasobne i monitoring – agresja słowna i fizyczna, odpowiedzialność prawna za decyzje;
- oznakowanie miejsca zdarzenia pachołkami, tablicami i sygnalizacją świetlną – potrącenie przez pojazd, spaliny;
- wentylacja strzelnic – ołów i produkty spalania prochu;
- pojemniki na ostre odpady w radiowozach i komisariatach – zakłucie igłą;
- nalokson i procedury przy ekspozycji na opioidy – fentanyl i jego pochodne;
- pomieszczenia dla osób zatrzymanych z możliwością dezynfekcji – czynniki biologiczne, wszy i świerzbowiec.
Środki organizacyjne
- patrole co najmniej dwuosobowe i stała łączność z dyżurnym – napaść, zranienie, postrzał, agresja;
- regularne szkolenia z technik interwencji i użycia środków przymusu bezpośredniego – upadek, urazy narządu ruchu, substancje drażniące, odpowiedzialność prawna;
- zasady przeszukania osób z ostrożnym sprawdzaniem kieszeni – zakłucie igłą, narkotyki;
- procedura postępowania po ekspozycji na krew, szczepienia przeciw WZW typu B i tężcowi – wirusy HBV, HCV, HIV, Clostridium tetani;
- pomoc psychologiczna, debriefing i programy wsparcia policjantów – stres, stres pourazowy, obciążenie emocjonalne;
- grafiki służb z zachowaniem odpoczynku i rekompensatą nadgodzin – praca zmianowa i nocna;
- zasady wejścia na posesje z psami i współpraca z właścicielami – pogryzienie;
- ograniczanie czasu służby na zewnątrz w ekstremalnych warunkach, zmiany posterunków – mróz, upał, opady, hałas impulsowy.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla policjanta.
- czynniki fizyczne – hałas impulsowy (strzelnica), niska i wysoka temperatura środowiska pracy;
- czynniki chemiczne – ołów i jego związki, substancje drażniące (OC, CS), spaliny, opioidy syntetyczne – ekspozycja przypadkowa;
- czynniki biologiczne – wirusy HBV, HCV, HIV, prątki gruźlicy, Clostridium tetani;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – posługiwanie się bronią palną, kierowanie pojazdem uprzywilejowanym, praca zmianowa i w porze nocnej, ryzyko napaści, stres.
Podobne stanowiska
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).