Pracownik poczty – kod 421101 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025), zawód ten ujęto pod nazwą „Asystent usług pocztowych”. Pracownik poczty obsługuje klientów w okienku placówki pocztowej: przyjmuje i wydaje listy, paczki i przesyłki kurierskie, przyjmuje wpłaty i realizuje wypłaty, sprzedaje znaczki i artykuły, obsługuje kasę i system pocztowy oraz rozlicza zmianę.
Pracownik poczty – wymagania w stosunku do pracownika
- wykształcenie co najmniej średnie,
- umiejętność obsługi komputera i systemu kasowego,
- niekaralność (praca z gotówką),
- komunikatywność i dokładność.
Inne nazwy stanowiska
Ocena ryzyka zawodowego opisana na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- asystent usług pocztowych,
- pracownik okienka pocztowego,
- kasjer pocztowy,
- pracownik placówki pocztowej,
- ekspedient pocztowy.
Badania
- badania lekarskie wstępne, okresowe i kontrolne,
- badanie wzroku przy pracy z monitorem ekranowym,
- ocena układu ruchu przy przenoszeniu paczek.
Szkolenia bhp i inne
- instruktaż ogólny bhp,
- instruktaż stanowiskowy,
- okresowe szkolenie bhp nie rzadziej niż co 6 lat,
- szkolenie z postępowania w razie napadu i obsługi wartości pieniężnych,
- szkolenie z postępowania z podejrzanymi przesyłkami,
- szkolenie z udzielania pierwszej pomocy.
Środowisko pracy
Pracownik poczty pracuje przy stanowisku okienkowym w placówce pocztowej, przy komputerze z czytnikami i drukarkami, w bezpośrednim kontakcie z dużą liczbą klientów. Przyjmuje i wydaje paczki, często podnosząc je z lady lub z zaplecza. Obsługuje gotówkę i przechowuje wartości w sejfie. W godzinach szczytu i przed świętami pracuje w szybkim tempie. Na stanowisku wykorzystuje się:
- komputer z systemem pocztowym i kasą fiskalną;
- skaner kodów, waga i drukarka etykiet;
- terminal płatniczy i sejf;
- wózki do przemieszczania paczek;
- przycisk napadowy.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- potknięcie o paczki na zapleczu,
- porażenie prądem od urządzeń biurowych,
- skaleczenia przy otwieraniu worków i paczek.
Czynniki chemiczne:
- substancje niebezpieczne w uszkodzonych lub podejrzanych przesyłkach.
Czynniki biologiczne:
- infekcje przenoszone drogą kropelkową przy kontakcie z klientami.
Czynniki psychofizyczne:
- napad rabunkowy,
- agresja słowna klientów przy kolejkach i reklamacjach,
- stres związany z obsługą gotówki i odpowiedzialnością materialną,
- dźwiganie paczek,
- obciążenie wzroku przy pracy z monitorem,
- wymuszona pozycja siedząca.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku pracownika poczty.
Środki ochrony indywidualnej
- rękawice ochronne przy obsłudze uszkodzonych przesyłek – substancje niebezpieczne, skaleczenia;
- okulary korygujące do pracy z monitorem, gdy zaleci je lekarz – obciążenie wzroku.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- przycisk napadowy, monitoring i kasy pancerne – napad rabunkowy;
- szyby oddzielające stanowisko i system kolejkowy – agresja, infekcje;
- wózki i lada na wysokości umożliwiającej przesuwanie paczek – dźwiganie;
- ergonomiczne stanowisko komputerowe – obciążenie wzroku, pozycja.
Środki organizacyjne
- ograniczenie gotówki na stanowisku i procedury przekazywania wartości – napad rabunkowy;
- procedura postępowania z podejrzaną przesyłką – substancje niebezpieczne;
- zasady obsługi trudnego klienta i wsparcie kierownika – agresja, stres;
- przerwy w pracy przy monitorze – obciążenie wzroku;
- wydawanie ciężkich paczek z pomocą drugiej osoby – dźwiganie.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla pracownika poczty.
- czynniki fizyczne – brak;
- czynniki chemiczne – brak;
- czynniki biologiczne – brak;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca przy monitorze ekranowym, obsługa gotówki.
Podobne stanowiska
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).