Kierownik działu IT – kod 133001 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025), zawód ten ujęto pod nazwą „Kierownik działu informatyki”. Kierownik działu IT odpowiada za infrastrukturę informatyczną organizacji i kieruje zespołem administratorów, serwisantów i helpdesku. Planuje rozwój systemów, budżet i zakupy sprzętu, nadzoruje serwerownię, sieć, kopie zapasowe i bezpieczeństwo danych, koordynuje usuwanie awarii i incydentów oraz organizuje dyżury techniczne poza godzinami pracy.
Kierownik działu IT – wymagania w stosunku do pracownika
- wykształcenie wyższe informatyczne lub techniczne oraz kilkuletnie doświadczenie w administrowaniu systemami i kierowaniu zespołem;
- znajomość infrastruktury serwerowej, sieci, wirtualizacji i usług chmurowych;
- znajomość przepisów o ochronie danych osobowych i wymagań dotyczących cyberbezpieczeństwa, w tym obowiązków z ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, jeżeli organizacja jej podlega;
- znajomość zasad bezpiecznej pracy w serwerowni, w tym działania stałych urządzeń gaśniczych gazowych;
- świadectwo kwalifikacyjne SEP (E lub D) w zakresie urządzeń elektrycznych tylko wtedy, gdy kierownik sam wykonuje czynności eksploatacyjne przy zasilaniu UPS i rozdzielnicach serwerowni;
- umiejętność zarządzania projektami, budżetem i umowami z dostawcami usług IT;
- dyspozycyjność do dyżurów pod telefonem i przyjazdów przy poważnych awariach.
Inne nazwy stanowiska
Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- kierownik działu informatyki,
- IT manager,
- kierownik działu teleinformatyki,
- kierownik sekcji informatyki,
- szef działu IT.
Badania
- wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie z zakresu medycyny pracy;
- badanie narządu wzroku przy pracy przy monitorze ekranowym powyżej 4 godzin dziennie oraz refundacja okularów korekcyjnych, jeżeli lekarz je zaleci;
- ocena zdolności do pracy w porze nocnej przy dyżurach i pracach serwisowych prowadzonych w nocy;
- ocena zdolności do pracy w hałasie i chłodzie serwerowni przy dłuższym przebywaniu w tym pomieszczeniu.
Szkolenia bhp i inne
- szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy;
- szkolenie okresowe bhp dla osób kierujących pracownikami nie rzadziej niż co 5 lat;
- instruktaż postępowania w serwerowni przy alarmie i wyzwoleniu gazowego systemu gaśniczego;
- szkolenie z ergonomii pracy przy monitorze ekranowym;
- szkolenie z pierwszej pomocy, w tym przy porażeniu prądem elektrycznym;
- szkolenia z cyberbezpieczeństwa i zarządzania incydentami.
Środowisko pracy
Kierownik działu IT pracuje w biurze przy komputerze z dwoma lub trzema monitorami, prowadzi spotkania i wideokonferencje z dostawcami. Kilka razy w tygodniu wchodzi do serwerowni, w której panuje stały szum wentylatorów, chłodne powietrze z klimatyzacji precyzyjnej i ciasne przejścia między szafami rack, a pomieszczenie jest chronione stałym urządzeniem gaśniczym gazowym. Przy wymianie sprzętu pomaga przenosić serwery, macierze i akumulatory UPS ważące kilkadziesiąt kilogramów. W razie awarii pracuje pod presją czasu, często wieczorem lub w nocy, zdalnie albo na miejscu. Na stanowisku wykorzystuje się:
- komputer stacjonarny lub laptop ze stacją dokującą i kilkoma monitorami;
- szafy rack z serwerami, przełącznikami sieciowymi i macierzami dyskowymi;
- zasilacze UPS z bateriami akumulatorów i rozdzielnicę serwerowni;
- klimatyzację precyzyjną i system monitoringu środowiska serwerowni;
- stałe urządzenie gaśnicze gazowe z sygnalizacją alarmową;
- wózek lub podnośnik do montażu serwerów w szafach rack;
- telefon służbowy z aplikacją do powiadomień o awariach.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- obciążenie wzroku przy długotrwałej pracy przy monitorze ekranowym;
- dolegliwości kręgosłupa, barków i nadgarstków przy pracy przy komputerze;
- porażenie prądem elektrycznym przy zasilaczach UPS, listwach zasilających i rozdzielnicy serwerowni;
- niedotlenienie przy wyzwoleniu gazowego systemu gaśniczego w serwerowni;
- hałas wentylatorów serwerów i klimatyzacji w serwerowni;
- chłodny i przesuszony mikroklimat oraz przeciągi przy klimatyzacji precyzyjnej;
- przeciążenie kręgosłupa przy podnoszeniu serwerów, macierzy i baterii UPS;
- potknięcia o przewody i podniesione płyty podłogi technicznej, przycięcie palców przy szynach rack.
Czynniki psychofizyczne:
- stres przy awariach krytycznych systemów i incydentach bezpieczeństwa;
- dyżury pod telefonem, praca w porze nocnej i w dni wolne;
- odpowiedzialność za ciągłość działania organizacji i bezpieczeństwo danych;
- duże obciążenie pracą umysłową i liczbą równoległych zadań;
- długotrwała praca siedząca i niedobór ruchu;
- presja użytkowników i kierownictwa przy przerwach w działaniu systemów.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku kierownika działu IT.
Środki ochrony indywidualnej
- okulary korekcyjne do pracy przy monitorze, jeżeli zaleci je lekarz – obciążenie wzroku;
- ochronniki słuchu przy dłuższych pracach w serwerowni – hałas wentylatorów i klimatyzacji;
- odzież z długim rękawem lub polar przy dłuższym pobycie w serwerowni – chłodny mikroklimat i przeciągi;
- rękawice montażowe i obuwie z zakrytymi palcami przy przenoszeniu sprzętu – przycięcie palców przy szynach rack, przeciążenie kręgosłupa przy podnoszeniu;
- podkładka pod nadgarstek i mysz pionowa – dolegliwości nadgarstków.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- stanowisko komputerowe z regulowanym krzesłem, monitorami na ramionach i oświetleniem bez olśnień – obciążenie wzroku, dolegliwości kręgosłupa i barków;
- biurko z regulacją wysokości – długotrwała praca siedząca;
- instalacja elektryczna serwerowni z ochroną przeciwporażeniową, wyłącznikiem awaryjnym i okresowymi pomiarami – porażenie prądem elektrycznym;
- sygnalizacja optyczna i akustyczna przed wyzwoleniem gazu, opóźnienie wyzwolenia i wyłącznik blokujący przy drzwiach – niedotlenienie przy wyzwoleniu gazowego systemu gaśniczego;
- wózek do serwerów i podnośnik do szaf rack – przeciążenie kręgosłupa przy podnoszeniu;
- prowadzenie kabli w korytach i kontrola płyt podłogi technicznej – potknięcia o przewody;
- zamykane szafy rack z wyciszonymi drzwiami oraz monitoring zdalny ograniczający przebywanie w serwerowni – hałas, chłodny mikroklimat.
Środki organizacyjne
- instrukcja pracy w serwerowni z zakazem wchodzenia przy alarmie gaśniczym i zasadą informowania o wejściu – niedotlenienie, porażenie prądem;
- prace przy zasilaniu UPS i rozdzielnicy wyłącznie przez osoby z uprawnieniami lub serwis producenta – porażenie prądem elektrycznym;
- zasada przenoszenia ciężkiego sprzętu przez co najmniej dwie osoby – przeciążenie kręgosłupa;
- grafik dyżurów rotowany w zespole z odpoczynkiem po nocnej interwencji – dyżury pod telefonem, praca w porze nocnej;
- plan ciągłości działania, procedury reagowania na incydenty i redundancja systemów – stres przy awariach, odpowiedzialność za ciągłość działania;
- priorytetyzacja zgłoszeń i planowanie okien serwisowych – obciążenie pracą umysłową, presja użytkowników;
- przerwy w pracy przy monitorze i aktywne przerwy ruchowe – długotrwała praca siedząca, obciążenie wzroku.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla kierownika działu IT.
- czynniki fizyczne – praca przy monitorze ekranowym powyżej 4 godzin dziennie, hałas i mikroklimat chłodny w serwerowni;
- czynniki chemiczne – brak;
- czynniki biologiczne – brak;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca przy urządzeniach zasilania elektrycznego serwerowni, przebywanie w pomieszczeniu chronionym gazowym urządzeniem gaśniczym, dźwiganie sprzętu, praca w porze nocnej przy dyżurach, stres.
Podobne stanowiska
- administrator sieci,
- administrator baz danych,
- specjalista ds. cyberbezpieczeństwa,
- informatyk,
- programista.
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).