Instruktor rekreacji ruchowej

Instruktor rekreacji ruchowej – kod 342305 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Instruktor rekreacji ruchowej organizuje i prowadzi zajęcia ruchowe dla osób w różnym wieku: gry i zabawy, nordic walking, marsze, zajęcia taneczne i ogólnorozwojowe, aktywności na koloniach, obozach, turnusach w ośrodkach wypoczynkowych, w domach kultury, klubach seniora i hotelach. Dobiera intensywność ćwiczeń do możliwości uczestników, dba o ich bezpieczeństwo i animuje czas wolny, często na świeżym powietrzu i w nieregularnych godzinach.

Instruktor rekreacji ruchowej – wymagania w stosunku do pracownika

przygotowanie z zakresu rekreacji ruchowej – kurs instruktorski, studia z turystyki i rekreacji lub wychowania fizycznego;
zaświadczenie o niekaralności i sprawdzenie w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym przy pracy z dziećmi i młodzieżą;
przy wypoczynku dzieci i młodzieży – spełnienie wymagań dla wychowawców i kierowników wypoczynku określonych w przepisach oświatowych;
umiejętność dostosowania obciążenia ćwiczeń do wieku, stanu zdrowia i sprawności uczestników;
znajomość zasad bezpieczeństwa podczas zajęć w terenie, na sali i w wodzie (przy zajęciach nad wodą – wymagany ratownik);
dobra kondycja, komunikatywność, kreatywność i umiejętność pracy z grupą;
gotowość do pracy w weekendy, wieczorami i w trakcie wyjazdów sezonowych.

Inne nazwy stanowiska

Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:

animator rekreacji ruchowej,
instruktor sportu i rekreacji,
instruktor nordic walking,
instruktor aktywności ruchowej seniorów,
prowadzący zajęcia rekreacyjne.

Badania

wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie medycyny pracy;
ocena narządu głosu i układu ruchu ze względu na prowadzenie zajęć ruchowych i animacyjnych;
badania do pracy w mikroklimacie gorącym i zimnym przy zajęciach na świeżym powietrzu;
zaświadczenie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do pracy przy wypoczynku dzieci, jeśli wymaga tego organizator.

Szkolenia bhp i inne

szkolenie wstępne bhp (instruktaż ogólny i stanowiskowy) z zasadami bezpieczeństwa zajęć w terenie;
szkolenie okresowe bhp nie rzadziej niż co 5 lat;
szkolenie z pierwszej pomocy, w tym postępowania przy udarze cieplnym, urazach i nagłym zatrzymaniu krążenia;
kurs wychowawcy wypoczynku przy pracy na koloniach i obozach dzieci i młodzieży;
szkolenia z prowadzenia zajęć dla seniorów i osób z niepełnosprawnościami;
szkolenie z ochrony przeciwpożarowej i ewakuacji obiektu wypoczynkowego.

Środowisko pracy

Instruktor prowadzi zajęcia na boiskach, w parkach, lasach, na plażach i szlakach, a także w salach sportowych, salach tanecznych i salach hotelowych. Zajęcia terenowe odbywają się w słońcu, deszczu i wietrze, na nierównym podłożu, w pobliżu dróg i zbiorników wodnych, często w sezonie letnim, gdy temperatury są wysokie, a w lasach występują kleszcze. W salach instruktor prowadzi zajęcia przy muzyce odtwarzanej z głośników, na zmianę demonstrując ćwiczenia i przekrzykując grupę. Praca jest sezonowa i nieregularna, z dyżurami wieczornymi i weekendowymi na wyjazdach. Na stanowisku wykorzystuje się:

kije do nordic walking, piłki, szarfy, chustę animacyjną, pachołki i przybory do gier;
maty, taśmy elastyczne, hantle i stepy;
sprzęt nagłaśniający, głośnik przenośny i mikroport;
apteczkę, gwizdek, telefon i mapy tras;
rowery, kajaki lub sprzęt sezonowy w zależności od programu zajęć.

Identyfikacja zagrożeń

Czynniki fizyczne:

urazy narządu ruchu podczas demonstracji ćwiczeń: skręcenia, naciągnięcia mięśni;
upadek i potknięcie na nierównym terenie, korzeniach i śliskich nawierzchniach;
uderzenie piłką lub przyborami do gier;
promieniowanie nadfioletowe podczas zajęć na wolnym powietrzu;
mikroklimat gorący (udar cieplny, odwodnienie) i zimny;
hałas muzyki z głośników w salach;
dźwiganie i przenoszenie sprzętu sportowego i nagłośnienia;
potrącenie przez pojazd przy przemarszach grup wzdłuż dróg;
utonięcie przy zajęciach organizowanych nad wodą.

Czynniki chemiczne:

środki do dezynfekcji mat i sprzętu,
preparaty odstraszające owady i kremy z filtrem stosowane przez dłuższy czas.

Czynniki biologiczne:

kleszcze przenoszące boreliozę i kleszczowe zapalenie mózgu;
użądlenia owadów błonkoskrzydłych (osy, pszczoły) z ryzykiem wstrząsu anafilaktycznego;
infekcje dróg oddechowych przenoszone w grupach.

Czynniki psychofizyczne:

obciążenie narządu głosu;
odpowiedzialność za bezpieczeństwo grupy, w tym dzieci i seniorów;
praca w nieregularnym czasie, w weekendy i w trakcie wyjazdów;
stres związany z nagłymi zdarzeniami zdrowotnymi uczestników;
zmęczenie wynikające z pracy sezonowej i dużej liczby zajęć dziennie.

Środki ochronne

Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku instruktora rekreacji ruchowej.

Środki ochrony indywidualnej

obuwie sportowe i trekkingowe z antypoślizgową podeszwą – upadek i potknięcie, skręcenia;
czapka z daszkiem, okulary przeciwsłoneczne i krem z filtrem UV – promieniowanie nadfioletowe, udar cieplny;
odzież warstwowa, przeciwdeszczowa i długie nogawki w lesie – mikroklimat zimny, kleszcze;
kamizelka odblaskowa przy przemarszach poboczem – potrącenie przez pojazd;
mikroport lub głośnik przenośny – obciążenie narządu głosu;
rękawice ochronne przy dezynfekcji sprzętu – środki do dezynfekcji.

Środki ochrony zbiorowej i techniczne

sale z wentylacją, klimatyzacją i ogranicznikiem głośności nagłośnienia – mikroklimat gorący, hałas muzyki;
sprzęt sportowy sprawny technicznie i przechowywany w wydzielonym miejscu – uderzenie przyborami, urazy;
wózki i torby transportowe na sprzęt, przechowywanie przy miejscu zajęć – dźwiganie i przenoszenie;
apteczka z zestawem do usuwania kleszczy, adrenaliną w autostrzykawce na wyjazdach i AED w ośrodku – kleszcze, użądlenia owadów, nagłe zdarzenia zdrowotne;
wydzielone kąpieliska z ratownikiem wodnym – utonięcie;
zacienione miejsca odpoczynku i dostęp do wody pitnej – udar cieplny, odwodnienie.

Środki organizacyjne

planowanie tras z dala od ruchliwych dróg i prowadzenie grupy z asystentem zamykającym – potrącenie przez pojazd, upadek;
zajęcia w chłodniejszych porach dnia latem i skracanie zajęć przy skrajnych temperaturach – mikroklimat gorący i zimny, promieniowanie nadfioletowe;
rozgrzewka instruktora, dobór obciążenia i prawidłowa technika demonstracji – urazy narządu ruchu;
zajęcia wodne wyłącznie w obecności ratownika – utonięcie;
zbieranie informacji o stanie zdrowia i alergiach uczestników przed zajęciami – użądlenia owadów, nagłe zdarzenia zdrowotne, stres;
przegląd ciała po zajęciach w lesie i rozważenie szczepienia przeciw KZM – kleszcze;
grafik z dniami wolnymi i limitem zajęć dziennie – zmęczenie, praca w nieregularnym czasie;
higiena głosu i przeplatanie zajęć z ćwiczeniami pokazywanymi bez komentarza – obciążenie narządu głosu;
higiena rąk i niedopuszczanie chorych uczestników do zajęć – infekcje dróg oddechowych;
stosowanie repelentów i kremów zgodnie z instrukcją producenta – preparaty odstraszające owady.

Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie

Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla instruktora rekreacji ruchowej.

czynniki fizyczne – promieniowanie nadfioletowe, praca w mikroklimacie gorącym i zimnym, hałas;
czynniki chemiczne – brak;
czynniki biologiczne – kleszcze (borelioza, kleszczowe zapalenie mózgu);
inne czynniki, w tym niebezpieczne – obciążenie narządu głosu, wysiłek fizyczny i ryzyko urazów, ręczne przenoszenie sprzętu, praca w terenie, praca w porze wieczornej i w weekendy, stres.

Podobne stanowiska

Podstawa prawna

Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).

ryzyko zawodowe on-line

Stanowiska pracy