Monter wyrobów tekstylnych, z tektury i pokrewnych materiałów – kod 821904 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Monter składa i łączy gotowe elementy w wyroby z tektury, materiałów tekstylnych, filcu, tworzyw powlekanych i skóry ekologicznej – pudełka prezentowe, opakowania z wkładkami, segregatory, teczki, ekspozytory, torby, pokrowce czy elementy wyposażenia. Klei, zszywa, nituje, oczkuje i wkleja wkładki, posługując się narzędziami ręcznymi i prostymi maszynami, a następnie kontroluje i pakuje wyroby.
Monter wyrobów tekstylnych, z tektury i pokrewnych materiałów – wymagania w stosunku do pracownika
- wykształcenie podstawowe lub zawodowe, przyuczenie na stanowisku,
- sprawność manualna i dobra koordynacja wzrokowo-ruchowa,
- umiejętność pracy według wzorca, karty technologicznej i rysunku montażowego,
- umiejętność obsługi zszywarek, nitownic, pistoletów do kleju i prostych pras,
- dokładność, staranność i dbałość o estetykę wyrobu,
- gotowość do pracy w normie ilościowej i na zmiany.
Inne nazwy stanowiska
Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- monter opakowań tekturowych,
- składacz pudełek,
- monter galanterii tekstylnej,
- pracownik konfekcjonowania wyrobów z tektury,
- monter ekspozytorów kartonowych.
Badania
- wstępne badania lekarskie przed rozpoczęciem pracy,
- okresowe badania lekarskie w terminach wyznaczonych przez lekarza medycyny pracy,
- kontrolne badania lekarskie po niezdolności do pracy z powodu choroby trwającej dłużej niż 30 dni,
- ocena narządu ruchu i wzroku w związku z pracą powtarzalną i precyzyjną, w zakresie ustalonym przez lekarza.
Szkolenia bhp i inne
- szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy,
- szkolenie okresowe bhp – nie rzadziej niż co 3 lata,
- instruktaż bezpiecznego posługiwania się nożami, zszywarkami i pistoletami do kleju,
- instruktaż ergonomii pracy powtarzalnej i ćwiczeń kompensacyjnych,
- szkolenie z postępowania z klejami według kart charakterystyki,
- szkolenie z ochrony przeciwpożarowej (materiały palne).
Środowisko pracy
Praca odbywa się w zakładach konfekcjonujących opakowania, w introligatorniach przemysłowych, szwalniach galanterii i zakładach produkcji materiałów reklamowych. Monter pracuje przy stole montażowym lub na linii, najczęściej na stojąco albo siedząco, wykonując krótkie, powtarzalne czynności w normie ilościowej. W otoczeniu znajdują się półprodukty z tektury, tkanin i folii, kleje dyspersyjne, termotopliwe i rozpuszczalnikowe oraz palety z wyrobami. Hałas pochodzi ze zszywarek, prasy i sąsiednich maszyn. Hala jest zwykle ogrzewana i oświetlona, ale materiały łatwopalne zwiększają obciążenie pożarowe. Na stanowisku wykorzystuje się:
- stoły montażowe i wzorniki;
- noże z wysuwanym ostrzem, nożyce i bigówki ręczne;
- zszywarki drutem płaskim i zszywarki pneumatyczne;
- nitownice, oczkarki i prasy do nitów;
- pistolety do kleju termotopliwego i aplikatory kleju dyspersyjnego;
- prasy do klejenia i podklejania;
- przemysłowe maszyny do szycia przy wyrobach tekstylnych;
- wózek paletowy ręczny.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- skaleczenia nożami, nożycami i ostrymi krawędziami tektury,
- ukłucia i przebicie palca zszywką, nitem lub igłą maszyny do szycia,
- zgniecenie dłoni w prasie do klejenia, oczkarce lub nitownicy,
- oparzenia gorącym klejem termotopliwym i dyszą pistoletu,
- hałas od zszywarek pneumatycznych i maszyn w hali,
- pożar materiałów łatwopalnych – tektury, tkanin, klejów,
- potknięcie o palety i uderzenie przez przemieszczane ładunki,
- porażenie prądem elektrycznym od uszkodzonych przewodów narzędzi.
Czynniki chemiczne:
- pary klejów rozpuszczalnikowych (aceton, octan etylu, węglowodory),
- opary klejów termotopliwych przy wysokiej temperaturze dyszy,
- pył papierowy i włókna tekstylne przy cięciu i szyciu.
Czynniki psychofizyczne:
- ruchy powtarzalne kończyn górnych i obciążenie nadgarstków,
- wymuszona pozycja stojąca lub siedząca przez większą część zmiany,
- monotonia i niewielka różnorodność czynności,
- narzucone tempo pracy i norma ilościowa,
- obciążenie wzroku przy precyzyjnym dopasowaniu elementów,
- dźwiganie kartonów z wyrobami i półproduktami.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku montera wyrobów tekstylnych, z tektury i pokrewnych materiałów.
Środki ochrony indywidualnej
- rękawice odporne na przecięcie przy cięciu i bigowaniu – skaleczenia;
- rękawice termoochronne lub naparstki przy klejeniu na gorąco – oparzenia klejem termotopliwym;
- rękawice nitrylowe przy klejach rozpuszczalnikowych – pary klejów rozpuszczalnikowych;
- ochronniki słuchu przy zszywarkach pneumatycznych – hałas;
- obuwie robocze zakryte z antypoślizgową podeszwą – potknięcie i uderzenie;
- półmaska filtrująca przy dużym zapyleniu – pył papierowy i włókna tekstylne;
- naparstki i osłony palców przy szyciu i zszywaniu – ukłucia i przebicie palca.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- noże z automatycznym chowaniem ostrza – skaleczenia;
- osłony igieł maszyn do szycia i osłony palców zszywarek – ukłucia i przebicie palca;
- oburęczne sterowanie pras i nitownic – zgniecenie dłoni w prasie;
- pistolety do kleju z regulacją temperatury i podstawkami – oparzenia klejem termotopliwym, opary klejów termotopliwych;
- odciągi miejscowe przy stanowiskach klejenia i wentylacja hali – pary klejów rozpuszczalnikowych, opary klejów termotopliwych, pył papierowy i włókna tekstylne;
- stoły z regulacją wysokości, krzesła ergonomiczne i maty przeciwzmęczeniowe – wymuszona pozycja ciała, ruchy powtarzalne;
- oświetlenie miejscowe stanowisk – obciążenie wzroku;
- gaśnice, ograniczenie zapasów materiałów przy stanowisku i przeglądy instalacji elektrycznej – pożar, porażenie prądem elektrycznym;
- wyznaczone miejsca odkładania palet i wózek paletowy – potknięcie i uderzenie, dźwiganie.
Środki organizacyjne
- rotacja stanowisk i zmiana rodzaju czynności w trakcie zmiany – ruchy powtarzalne, monotonia;
- krótkie przerwy i ćwiczenia rozluźniające – wymuszona pozycja ciała, ruchy powtarzalne, obciążenie wzroku;
- realistyczne normy wydajności ustalane z udziałem pracowników – tempo pracy;
- przestrzeganie limitów dźwigania i przenoszenie kartonów w parach – dźwiganie;
- przechowywanie klejów w szafach i minimalnych ilościach przy stanowisku – pary klejów rozpuszczalnikowych, pożar;
- kontrola stanu narzędzi i przewodów przed pracą – porażenie prądem elektrycznym, zgniecenie dłoni w prasie;
- porządek na stanowisku i drogach komunikacyjnych – potknięcie i uderzenie.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla montera wyrobów tekstylnych, z tektury i pokrewnych materiałów.
- czynniki fizyczne – hałas (przy zszywarkach pneumatycznych);
- czynniki chemiczne – aceton, octan etylu, węglowodory alifatyczne z klejów, pył papierowy;
- czynniki biologiczne – brak;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca w wymuszonej pozycji ciała, ruchy powtarzalne kończyn górnych, praca w narzuconym tempie, obsługa pras i narzędzi ostrych, dźwiganie.
Podobne stanowiska
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).