Urzędnik do spraw imigracji – kod 335103 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Urzędnik do spraw imigracji prowadzi w urzędzie wojewódzkim lub Urzędzie do Spraw Cudzoziemców postępowania dotyczące legalizacji pobytu i pracy cudzoziemców – przyjmuje wnioski o zezwolenia na pobyt czasowy, stały i rezydenta długoterminowego UE, pobiera odciski palców do kart pobytu, przeprowadza rozmowy z wnioskodawcami, zbiera opinie służb i wydaje decyzje administracyjne. Rozpatruje też sprawy ochrony międzynarodowej i zobowiązania do powrotu w zakresie właściwości urzędu.
Urzędnik do spraw imigracji – wymagania w stosunku do pracownika
- wykształcenie wyższe, preferowane kierunki prawo, administracja, stosunki międzynarodowe,
- znajomość ustawy o cudzoziemcach, Kodeksu postępowania administracyjnego i przepisów o zatrudnianiu cudzoziemców,
- znajomość co najmniej jednego języka obcego, najczęściej angielskiego, ukraińskiego lub rosyjskiego,
- umiejętność obsługi systemów rejestrów cudzoziemców i urządzeń do pobierania danych biometrycznych,
- odporność na stres i umiejętność pracy z osobami z innych kręgów kulturowych,
- posiadanie obywatelstwa polskiego i niekaralność – zgodnie z wymogami służby cywilnej.
Inne nazwy stanowiska
Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- inspektor w wydziale spraw cudzoziemców,
- specjalista do spraw legalizacji pobytu,
- referent do spraw cudzoziemców,
- urzędnik do spraw legalizacji pobytu cudzoziemców,
- starszy inspektor do spraw ochrony międzynarodowej.
Badania
- wstępne badania lekarskie przed rozpoczęciem pracy,
- okresowe badania lekarskie w terminach wyznaczonych przez lekarza medycyny pracy,
- kontrolne badania lekarskie po niezdolności do pracy z powodu choroby trwającej dłużej niż 30 dni,
- badanie okulistyczne w związku z pracą przy monitorze ekranowym powyżej 4 godzin dziennie,
- szczepienia ochronne zalecane przez lekarza medycyny pracy przy pracy z osobami z regionów o podwyższonej zachorowalności – np. przeciw grypie.
Szkolenia bhp i inne
- szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy,
- szkolenie okresowe bhp dla pracowników administracyjno-biurowych – nie rzadziej niż co 6 lat,
- szkolenie z komunikacji międzykulturowej i pracy z cudzoziemcami w sytuacji kryzysowej,
- szkolenie z postępowania z agresywnym klientem urzędu,
- szkolenie z ochrony danych osobowych i danych biometrycznych,
- szkolenie z ochrony przeciwpożarowej i ewakuacji obsługiwanych osób.
Środowisko pracy
Urzędnik pracuje w sali obsługi klienta i w pokojach biurowych wydziału spraw cudzoziemców, przy komputerze, czytnikach dokumentów i skanerach linii papilarnych. Obsługuje dziennie wiele osób z różnych krajów, często zdenerwowanych długim oczekiwaniem na decyzję, w obecności tłumaczy i pełnomocników. Prowadzi obszerne akta, przenosi teczki i segregatory, a w okresach dużego napływu wniosków pracuje pod presją zaległości i skarg. Okresowo uczestniczy w rozmowach w ośrodkach dla cudzoziemców lub w punktach recepcyjnych. Na stanowisku wykorzystuje się:
- komputer z systemem rejestrów i obsługi wniosków cudzoziemców;
- urządzenia do pobierania odcisków palców i fotografii;
- czytniki dokumentów podróży i lampy UV do weryfikacji zabezpieczeń;
- system kolejkowy i telefon;
- drukarka, skaner i niszczarka dokumentów.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- obciążenie narządu wzroku przy pracy z ekranem i weryfikacji zabezpieczeń dokumentów,
- poślizgnięcie i potknięcie w salach obsługi i na schodach budynku,
- napaść fizyczna ze strony zdesperowanego klienta,
- urazy przy przenoszeniu obszernych akt spraw,
- krótkotrwałe promieniowanie UV lamp do weryfikacji dokumentów.
Czynniki biologiczne:
- choroby zakaźne przenoszone drogą kropelkową, w tym gruźlica, przy bliskim kontakcie z klientami.
Czynniki psychofizyczne:
- praca przy monitorze ekranowym powyżej 4 godzin dziennie,
- agresja słowna, groźby i skargi klientów,
- obciążenie emocjonalne przy sprawach osób uciekających przed wojną i prześladowaniami,
- presja terminów i liczby zaległych postępowań,
- bariera językowa i kulturowa w kontakcie z klientem,
- długotrwała pozycja siedząca.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku urzędnika do spraw imigracji.
Środki ochrony indywidualnej
- okulary korygujące wzrok do pracy przy monitorze – według wskazań lekarza – praca przy monitorze, obciążenie wzroku;
- maseczka ochronna i środki do dezynfekcji rąk w okresie zwiększonej zachorowalności – choroby zakaźne;
- obuwie wygodne z podeszwą przeciwpoślizgową – upadek na tym samym poziomie.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- stanowiska obsługi oddzielone ladą lub szybą, przycisk alarmowy i monitoring sali – napaść, agresja słowna, choroby zakaźne;
- ochrona fizyczna w budynku urzędu – napaść;
- ergonomiczne stanowisko komputerowe z regulowanym krzesłem – pozycja siedząca, praca przy monitorze;
- lampy UV z osłoną i automatycznym wyłączeniem – promieniowanie UV;
- wózki do przewożenia akt i archiwizacja elektroniczna – dźwiganie akt;
- wentylacja mechaniczna sal obsługi – choroby zakaźne.
Środki organizacyjne
- procedura postępowania z agresywnym klientem i współpraca z ochroną – napaść, agresja słowna;
- dostęp do tłumaczy i materiałów informacyjnych w kilku językach – bariera językowa, agresja słowna;
- superwizja, wsparcie psychologiczne i rotacja przy sprawach szczególnie obciążających – obciążenie emocjonalne;
- planowanie obciążenia pracą i wsparcie przy dużym napływie wniosków – presja zaległości;
- przerwy w pracy przy monitorze i zmiana pozycji ciała – praca przy monitorze, pozycja siedząca;
- utrzymanie porządku i oznakowanie mokrych posadzek – upadek na tym samym poziomie.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla urzędnika do spraw imigracji.
- czynniki fizyczne – brak czynników szkodliwych w rozumieniu pomiarów środowiska pracy;
- czynniki chemiczne – brak;
- czynniki biologiczne – kontakt z dużą liczbą klientów, w tym z krajów o wysokiej zapadalności na gruźlicę – według oceny lekarza;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca przy monitorze ekranowym powyżej 4 godzin dziennie, kontakt z klientem zewnętrznym, ryzyko agresji, obciążenie psychiczne.
Podobne stanowiska
- funkcjonariusz straży granicznej,
- asystent międzykulturowy,
- tłumacz,
- pracownik do spraw ewidencji ludności,
- urzędnik administracji publicznej.
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).