Monter sieci deszczownianych – kod 712609 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Monter sieci deszczownianych buduje i naprawia instalacje do nawadniania upraw polowych, sadów, szkółek, terenów zieleni, boisk i ogrodów – wytycza trasy, wykonuje wykopy, układa rurociągi z PE i PVC, łączy je przez zgrzewanie lub klejenie, montuje zraszacze, linie kroplujące, elektrozawory, filtry, pompy i sterowniki. Przeprowadza próby ciśnieniowe, uruchamia sekcje nawadniania i wykonuje sezonowe przeglądy oraz zabezpieczenie instalacji przed zimą.
Monter sieci deszczownianych – wymagania w stosunku do pracownika
- wykształcenie zawodowe hydrauliczne, instalacyjne, melioracyjne lub ogrodnicze,
- umiejętność zgrzewania rur PE metodą doczołową i elektrooporową oraz klejenia rur PVC,
- znajomość budowy pomp, filtrów, zaworów i sterowników nawadniania,
- umiejętność czytania projektów i rozmieszczania zraszaczy według zasięgu,
- prawo jazdy kategorii B, mile widziana kategoria B+E,
- uprawnienia do obsługi minikoparki – jeżeli pracownik wykonuje wykopy mechanicznie,
- umiejętność pracy w terenie i sezonowa dyspozycyjność.
Inne nazwy stanowiska
Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- instalator systemów nawadniania,
- monter systemów nawadniających,
- monter nawadniania ogrodów,
- instalator nawadniania automatycznego,
- monter instalacji nawodnieniowych.
Badania
- wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie z zakresu medycyny pracy,
- badania dla osób kierujących pojazdem w ramach obowiązków służbowych,
- badania dla operatorów maszyn do robót ziemnych – przy obsłudze minikoparki.
Szkolenia bhp i inne
- szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy,
- szkolenie okresowe bhp – nie rzadziej niż co 3 lata,
- instruktaż bezpiecznego prowadzenia robót ziemnych i umacniania wykopów,
- szkolenie z obsługi zgrzewarek do rur PE,
- instruktaż ochrony przed kleszczami i chorobami odkleszczowymi,
- szkolenie z udzielania pierwszej pomocy.
Środowisko pracy
Monter pracuje w terenie otwartym – na polach uprawnych, w sadach, szkółkach, na boiskach, w parkach i przydomowych ogrodach. Sezon montażowy przypada głównie na wiosnę i lato, a praca odbywa się na słońcu, w upale, w deszczu i na błocie. Część czynności wykonuje w wąskich wykopach i klęcząc, łącząc rury i armaturę. Pracuje w pobliżu pracujących maszyn rolniczych i ogrodniczych, na glebie, na której mogły być stosowane nawozy i środki ochrony roślin. Na stanowisku wykorzystuje się:
- minikoparka, koparka łańcuchowa do wąskich wykopów i pług do bezwykopowego układania rur;
- zgrzewarki doczołowe i elektrooporowe do rur PE;
- kleje i oczyszczacze do rur PVC;
- pompy, filtry, elektrozawory i sterowniki nawadniania niskonapięciowe 24 V;
- pompa do prób ciśnieniowych i manometry;
- zagęszczarka płytowa, narzędzia ręczne i samochód z przyczepą.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- zasypanie w wykopie przy osunięciu się ścian gruntu,
- uderzenie lub przejechanie przez pracującą maszynę – minikoparka, ciągnik, pług,
- oparzenia od płyty grzewczej zgrzewarki nagrzanej do ok. 220°C,
- porażenie prądem elektrycznym od zgrzewarek, pomp i przedłużaczy na mokrym terenie,
- wyrzut elementów i strumień wody pod ciśnieniem podczas prób ciśnieniowych,
- hałas i drgania minikoparki i zagęszczarki,
- promieniowanie UV i upał przy pracy na otwartym terenie,
- skaleczenia przy cięciu rur i fazowaniu,
- potknięcie i upadek na nierównym terenie, do wykopu i na mokrej trawie.
Czynniki chemiczne:
- rozpuszczalniki w klejach i oczyszczaczach do PVC – tetrahydrofuran, cykloheksanon, aceton,
- pozostałości nawozów i środków ochrony roślin w glebie i wodzie,
- spaliny silników minikoparek i agregatów prądotwórczych.
Czynniki biologiczne:
- kleszcze – borelioza i kleszczowe zapalenie mózgu,
- bakterie glebowe i bakterie z wód powierzchniowych – tężec, leptospiroza.
Czynniki psychofizyczne:
- wymuszona pozycja ciała – klęczenie i pochylanie przy łączeniu rur w wykopie,
- ręczne przenoszenie ciężarów – zwoje rur, pompy, worki z kruszywem,
- presja czasu w sezonie i praca w wydłużonym czasie,
- częste dojazdy do klientów i praca w różnych lokalizacjach.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku montera sieci deszczownianych.
Środki ochrony indywidualnej
- rękawice termoodporne przy zgrzewaniu – oparzenia od płyty grzewczej zgrzewarki;
- rękawice nitrylowe i okulary ochronne – rozpuszczalniki w klejach i oczyszczaczach do PVC, pozostałości nawozów i środków ochrony roślin, wyrzut elementów i strumień wody pod ciśnieniem;
- kamizelka ostrzegawcza – uderzenie lub przejechanie przez pracującą maszynę;
- ochronniki słuchu i rękawice antywibracyjne – hałas i drgania;
- odzież z długim rękawem, nakrycie głowy i krem z filtrem UV – promieniowanie UV i upał, kleszcze;
- rękawice odporne na przecięcie – skaleczenia, bakterie glebowe i bakterie z wód powierzchniowych;
- obuwie ochronne z podeszwą o dobrej przyczepności – potknięcie i upadek;
- nakolanniki – wymuszona pozycja ciała.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- umacnianie lub skarpowanie ścian wykopów głębszych niż 1 m – zasypanie w wykopie;
- wyznaczenie strefy pracy maszyn i sygnalizacja cofania – uderzenie lub przejechanie przez pracującą maszynę;
- zasilanie przez rozdzielnicę budowlaną z wyłącznikiem różnicowoprądowym – porażenie prądem elektrycznym;
- ograniczanie ciśnienia próbnego zaworem bezpieczeństwa i stopniowe napełnianie – wyrzut elementów i strumień wody pod ciśnieniem;
- obcinaki do rur zamiast pił i noży – skaleczenia;
- stosowanie koparki łańcuchowej lub pługa zamiast ręcznego kopania – wymuszona pozycja ciała, ręczne przenoszenie ciężarów;
- ustawianie agregatów z dala od wykopów i stanowisk pracy – spaliny silników.
Środki organizacyjne
- uzgodnienie z właścicielem terenu karencji po zabiegach ochrony roślin – pozostałości nawozów i środków ochrony roślin;
- klejenie PVC w przewiewnym miejscu i zamykanie pojemników z klejem – rozpuszczalniki w klejach i oczyszczaczach do PVC;
- przerwy w cieniu, dostęp do wody pitnej i przesuwanie prac na chłodniejsze godziny – promieniowanie UV i upał;
- oglądanie skóry po pracy i informacja o szczepieniu przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu i tężcowi – kleszcze, bakterie glebowe i bakterie z wód powierzchniowych;
- planowanie robót i realistyczne terminy montażu w sezonie – presja czasu w sezonie, częste dojazdy do klientów;
- zakaz przebywania w wykopie w zasięgu łyżki koparki – zasypanie w wykopie, uderzenie lub przejechanie przez pracującą maszynę.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla montera sieci deszczownianych.
- czynniki fizyczne – hałas, drgania mechaniczne o działaniu miejscowym i ogólnym, promieniowanie nadfioletowe, mikroklimat gorący, praca na otwartej przestrzeni;
- czynniki chemiczne – rozpuszczalniki organiczne (tetrahydrofuran, cykloheksanon, aceton), środki ochrony roślin;
- czynniki biologiczne – krętki Borrelia, wirus kleszczowego zapalenia mózgu, laseczka tężca;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – prace w wykopach, obsługa maszyn do robót ziemnych, ręczne przenoszenie ciężarów, wymuszona pozycja ciała, kierowanie pojazdem służbowym.
Podobne stanowiska
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).