Inżynier poligrafii

Inżynier poligrafii – kod 214909 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Inżynier poligrafii odpowiada za technologię druku i wykończenia w drukarni – dobiera podłoża, farby i lakiery, opracowuje parametry procesów offsetowych, fleksograficznych i cyfrowych, zarządza barwą i profilami kolorystycznymi, nadzoruje przygotowanie form drukowych oraz pracę linii introligatorskich. Prowadzi wdrożenia nowych produktów, kontrolę jakości wydruków, analizy reklamacji i optymalizację zużycia materiałów.

Inżynier poligrafii – wymagania w stosunku do pracownika

wykształcenie wyższe techniczne – poligrafia, technologia papiernictwa lub inżynieria materiałowa,
znajomość technologii offsetu, fleksografii, sitodruku i druku cyfrowego,
umiejętność zarządzania barwą, wykonywania pomiarów densytometrycznych i spektrofotometrycznych,
znajomość właściwości podłoży, farb, lakierów i klejów introligatorskich,
umiejętność prowadzenia wdrożeń, analizy reklamacji i dokumentacji technologicznej,
znajomość zasad eksploatacji maszyn drukujących i wymagań bezpieczeństwa przy ich obsłudze.

Inne nazwy stanowiska

Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:

technolog poligrafii,
technolog druku,
specjalista do spraw technologii druku,
inżynier procesu w drukarni,
specjalista zarządzania barwą.

Badania

wstępne badania lekarskie przed rozpoczęciem pracy,
okresowe badania lekarskie z oceną słuchu, skóry, układu oddechowego i rozróżniania barw,
badania okulistyczne przy pracy przy monitorze ekranowym powyżej 4 godzin dziennie,
badania lekarskie przy narażeniu na rozpuszczalniki organiczne,
kontrolne badania lekarskie po niezdolności do pracy z powodu choroby trwającej dłużej niż 30 dni.

Szkolenia bhp i inne

szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy,
szkolenie okresowe bhp dla pracowników inżynieryjno-technicznych – nie rzadziej niż co 5 lat,
instruktaż z zasad przebywania przy maszynach drukujących i introligatorskich w ruchu,
szkolenie z postępowania z rozpuszczalnikami, farbami i lakierami utrwalanymi promieniowaniem nadfioletowym,
instruktaż z zasad pracy w strefach zagrożenia wybuchem przy zmywaczach i lakierniach.

Środowisko pracy

Inżynier poligrafii pracuje w biurze technologicznym, przy stanowisku komputerowym z kalibrowanym monitorem i kabiną do oceny barwy, a także na hali produkcyjnej. Na hali porusza się między maszynami offsetowymi, fleksograficznymi, lakierniami i liniami introligatorskimi, pobiera arkusze do pomiarów i uczestniczy w rozruchach nakładów. Hałas maszyn i linii falcujących utrzymuje się na wysokim poziomie, a w powietrzu wyczuwalne są opary zmywaczy, farb i lakierów. Przy maszynach pracują wałki, cylindry, noże krajarek i zespoły falcujące, dostępne tylko przy zachowaniu osłon i blokad. Wdrożenia nowych produktów i rozruchy odbywają się także na zmianie nocnej. Na stanowisku wykorzystuje się:

maszyny offsetowe arkuszowe i zwojowe, maszyny fleksograficzne i cyfrowe;
lakiernice, suszarki podczerwieni i lampy do utrwalania promieniowaniem nadfioletowym;
linie introligatorskie, krajarki jednonożowe, falcerki i oprawy klejowe;
spektrofotometry, densytometry, kabiny do oceny barwy i kalibrowane monitory;
zmywacze, farby, lakiery, kleje i chemia nawilżania;
dokumentacja technologiczna, karty produktu i karty charakterystyki substancji.

Identyfikacja zagrożeń

Czynniki fizyczne:

hałas maszyn drukujących, falcerek i linii introligatorskich,
wciągnięcie między wałki, cylindry i zespoły falcujące maszyn w ruchu,
skaleczenia i amputacje przy nożach krajarek oraz nożach zwojów,
promieniowanie nadfioletowe z lamp do utrwalania lakierów,
skaleczenia krawędziami arkuszy i taśm papieru,
dźwiganie ryz papieru, form drukowych i pojemników z farbą,
długotrwała praca przy monitorze przy przygotowaniu i ocenie plików,
poślizgnięcie na posadzce zanieczyszczonej farbą, zmywaczem lub olejem,
oparzenia od suszarek, lamp i gorących cylindrów.

Czynniki chemiczne:

opary zmywaczy i rozpuszczalników organicznych, w tym węglowodorów alifatycznych i izopropanolu,
farby, lakiery i fotoinicjatory utrwalane promieniowaniem nadfioletowym – działanie uczulające na skórę,
kleje topliwe i dyspersyjne oraz ich opary w oprawie klejowej,
pył papierowy i pył z powlekanych podłoży przy krojeniu i falcowaniu,
środki chemii nawilżania i wywoływacze form drukowych.

Czynniki psychofizyczne:

presja terminów nakładów i kosztów przestojów maszyn,
odpowiedzialność za jakość nakładu i koszty reklamacji,
obecność przy rozruchach na zmianach, także nocnych,
długotrwała koncentracja przy ocenie barwy i pomiarach,
obciążenie wzroku oceną detali wydruku i pracą z monitorem.

Środki ochronne

Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku inżyniera poligrafii.

Środki ochrony indywidualnej

ochronniki słuchu na hali maszyn i przy liniach introligatorskich – halas;
rękawice odporne na rozpuszczalniki i farby, krem barierowy – rozpuszczalniki, farby i lakiery, kleje;
okulary ochronne i ochrona twarzy przy pracy z chemią oraz lampami – promieniowanie uv, chemia nawilzania, rozpuszczalniki;
rękawice odporne na przecięcia przy pracy z arkuszami i nożami – skaleczenia papierem, noze krajarek;
półmaska z pochłaniaczem par organicznych przy zmywaniu i lakierowaniu – rozpuszczalniki, kleje;
półmaska filtrująca FFP2 przy krojeniu i obróbce podłoży – pyl papierowy;
obuwie ochronne z podeszwą przeciwpoślizgową i podnoskiem – poslizgniecie, dzwiganie;
rękawice termoizolacyjne przy suszarkach i gorących cylindrach – temperatura suszarek.

Środki ochrony zbiorowej i techniczne

osłony stałe i blokady bezpieczeństwa zespołów drukujących oraz falcujących – wirujace elementy;
kurtyny świetlne, osłony noża i oburęczne sterowanie krajarek – noze krajarek;
obudowy dźwiękochłonne maszyn i wydzielone kabiny operatorskie – halas;
wentylacja ogólna hali i odciągi miejscowe nad lakiernicami oraz stanowiskami zmywania – rozpuszczalniki, farby i lakiery, kleje;
osłony lamp do utrwalania i blokady otwarcia obudowy – promieniowanie uv;
odpylanie krajarek, falcerek i podciśnieniowe odbieranie ścinek – pyl papierowy;
wózki, podnośniki i stoły podnośne do transportu ryz oraz pojemników z farbą – dzwiganie;
posadzki antypoślizgowe, zbieranie wycieków i sorbenty – poslizgniecie;
izolacja i osłony suszarek oraz stref gorących – temperatura suszarek;
ergonomiczne stanowisko komputerowe i kabina oceny barwy ze znormalizowanym oświetleniem – monitor, obciazenie wzroku.

Środki organizacyjne

zakaz zdejmowania osłon i zasada zatrzymania maszyny przed ingerencją w zespoły – wirujace elementy, noze krajarek;
karty charakterystyki farb, lakierów i zmywaczy oraz dobór środków o niższej lotności – rozpuszczalniki, farby i lakiery, kleje, chemia nawilzania;
wyznaczone strefy magazynowania substancji łatwopalnych i zakaz prac iskrzących – rozpuszczalniki;
limity mas przenoszonych i transport ryz środkami mechanicznymi – dzwiganie;
ograniczenie czasu przebywania na hali w hałasie i rotacja zadań biurowych oraz halowych – halas, koncentracja;
przerwy w pracy przy monitorze i przy ocenie barwy – monitor, obciazenie wzroku;
realne harmonogramy wdrożeń i rezerwa czasu na próby technologiczne – presja nakladow, odpowiedzialnosc;
grafik obecności przy rozruchach z czasem odpoczynku po zmianie nocnej – praca zmianowa;
bieżące usuwanie rozlań, czyszczenie posadzki i porządek przy maszynach – poslizgniecie, pyl papierowy, skaleczenia papierem;
instrukcje bezpiecznej pracy przy lampach i suszarkach – promieniowanie uv, temperatura suszarek.

Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie

Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla inżyniera poligrafii.

czynniki fizyczne – hałas, promieniowanie nadfioletowe, praca przy monitorze ekranowym powyżej 4 godzin dziennie, rozróżnianie barw;
czynniki chemiczne – rozpuszczalniki organiczne i izopropanol, farby i lakiery utrwalane promieniowaniem nadfioletowym, kleje topliwe, pył papierowy;
czynniki biologiczne – brak;
inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca przy maszynach drukujących i introligatorskich w ruchu, praca przy urządzeniach z elementami tnącymi, dźwiganie, obecność przy rozruchach w porze nocnej.

Podobne stanowiska

Podstawa prawna

Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).

ryzyko zawodowe on-line

Stanowiska pracy