Statystyk

Statystyk – kod 212004 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Statystyk projektuje i prowadzi badania statystyczne oraz opracowuje ich wyniki – dobiera próbę, buduje kwestionariusze, kontroluje jakość danych, prowadzi analizy i modele oraz publikuje tablice i raporty. Pracuje w statystyce publicznej, w instytucie badawczym, w firmie badawczej lub w ośrodku klinicznym, nadzoruje pracę ankieterów, wyjeżdża na kontrole w terenie i do przedsiębiorstw oraz prezentuje wyniki zamawiającym i odbiorcom publicznym.

Statystyk – wymagania w stosunku do pracownika

wykształcenie wyższe – statystyka, matematyka, ekonometria lub kierunek pokrewny,
umiejętność doboru próby, ważenia danych i szacowania błędów losowych,
umiejętność pracy z dużymi zbiorami danych oraz w oprogramowaniu statystycznym,
znajomość przepisów o statystyce publicznej, tajemnicy statystycznej i ochronie danych osobowych,
umiejętność opracowania raportów, tablic wynikowych i prezentacji wyników,
prawo jazdy kat. B – przy kontrolach i badaniach prowadzonych w terenie.

Inne nazwy stanowiska

Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:

specjalista do spraw statystyki publicznej,
analityk statystyczny,
biostatystyk,
specjalista do spraw metodologii badań statystycznych,
statystyk medyczny.

Badania

wstępne badania lekarskie przed rozpoczęciem pracy,
okresowe badania lekarskie z oceną wzroku przy pracy przy monitorze ekranowym,
okresowe badania lekarskie z oceną układu ruchu – kręgosłupa szyjnego i kończyn górnych,
badania kierowcy samochodu służbowego – przy kontrolach i badaniach w terenie,
kontrolne badania lekarskie po niezdolności do pracy z powodu choroby trwającej dłużej niż 30 dni.

Szkolenia bhp i inne

szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy,
szkolenie okresowe bhp dla pracowników administracyjno-biurowych – nie rzadziej niż co 6 lat,
szkolenie z organizacji stanowiska pracy przy monitorze ekranowym,
szkolenie z ochrony danych osobowych i tajemnicy statystycznej,
instruktaż z zasad bezpieczeństwa wizyt w zakładach pracy i w terenie.

Środowisko pracy

Podstawowym miejscem pracy jest biuro ze stanowiskami komputerowymi, zwykle w pomieszczeniu wielostanowiskowym, z dwoma monitorami i stałym gwarem rozmów. Praca polega na wielogodzinnej analizie danych, kontroli jakości zbiorów i przygotowywaniu tablic, z intensywnym obciążeniem wzroku i długim siedzeniem. Przy badaniach przedsiębiorstw statystyk odwiedza zakłady produkcyjne, magazyny, gospodarstwa rolne i placówki medyczne, gdzie obowiązują miejscowe zasady bezpieczeństwa – ruch wózków, hałas, pyły. Badania gospodarstw domowych wymagają wizyt w budynkach mieszkalnych, także po zmroku. W okresach spisów i terminów publikacyjnych praca bywa wydłużana na wieczory i dni wolne. Na stanowisku wykorzystuje się:

komputer z dwoma monitorami i oprogramowaniem statystycznym oraz dostęp do hurtowni danych;
systemy zbierania danych, kwestionariusze elektroniczne i urządzenia mobilne;
narzędzia do kontroli jakości zbiorów, imputacji i ważenia danych;
drukarka, skaner, niszczarka dokumentów i zamykane szafy na materiały poufne;
środki ochrony indywidualnej do wizyt w zakładach – kask, kamizelka, obuwie ochronne;
samochód służbowy przy kontrolach i badaniach terenowych.

Identyfikacja zagrożeń

Czynniki fizyczne:

wielogodzinna praca przy monitorze ekranowym przy analizie danych i tablicach,
wymuszona pozycja siedząca i statyczne obciążenie kręgosłupa oraz karku,
powtarzalne ruchy nadgarstka przy obsłudze klawiatury i myszy,
hałas rozmów i urządzeń w pomieszczeniu wielostanowiskowym,
nieprawidłowe oświetlenie i odbicia światła na monitorach,
zagrożenia na terenie odwiedzanych zakładów – ruch wózków, hałas, pyły i gorące powierzchnie,
potknięcia i upadki na klatkach schodowych, podwórzach i nieoświetlonych dojściach,
wypadek drogowy przy wyjazdach na badania i kontrole w terenie,
przeciągi i nierównomierna temperatura przy klimatyzacji biura.

Czynniki chemiczne:

pyły i lotne związki organiczne z drukarek oraz urządzeń wielofunkcyjnych,
kontakt z pyłami i substancjami chemicznymi obecnymi w odwiedzanych zakładach.

Czynniki biologiczne:

zakażenia przenoszone drogą kropelkową przy wizytach u respondentów i w placówkach medycznych,
czynniki biologiczne w gospodarstwach rolnych – pleśnie, pyły organiczne i czynniki odzwierzęce.

Czynniki psychofizyczne:

presja terminów publikacyjnych i okresów spisowych,
długotrwałe skupienie uwagi przy kontroli jakości danych i modelowaniu,
niechęć i agresja słowna respondentów oraz przedsiębiorców wobec obowiązku sprawozdawczego,
odpowiedzialność za poprawność wyników publicznych i tajemnicę statystyczną,
praca wieczorami i w dni wolne w okresach spisów oraz terminów publikacji.

Środki ochronne

Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku statystyka.

Środki ochrony indywidualnej

okulary korekcyjne do pracy przy monitorze, przepisane przez lekarza – monitor, oswietlenie;
ergonomiczna klawiatura, mysz pionowa i podkładka z podparciem nadgarstka – powtarzalne ruchy;
kask ochronny, kamizelka ostrzegawcza i obuwie ochronne przy wizytach w zakładach – zagrozenia zakladowe;
ochronniki słuchu i półmaska przy wejściu do hal o wysokim poziomie hałasu oraz zapyleniu – zagrozenia zakladowe, substancje zakladowe, czynniki rolnicze;
obuwie pełne z podeszwą antypoślizgową i latarka przy wizytach terenowych – potkniecie;
płyn do dezynfekcji rąk przy wizytach u respondentów i w placówkach – infekcje;
zestaw słuchawkowy z redukcją szumu w biurze typu otwartego – halas biura.

Środki ochrony zbiorowej i techniczne

ergonomiczne stanowisko z regulowanym krzesłem, podnóżkiem i monitorami na wysokości wzroku – monitor, pozycja siedzaca, powtarzalne ruchy;
przegrody dźwiękochłonne, sufity akustyczne i pokoje do rozmów – halas biura;
oświetlenie stanowisk zgodne z PN-EN 12464-1, rolety i monitory matowe – oswietlenie;
nawiewy klimatyzacji skierowane poza stanowiska i kontrola temperatury – mikroklimat;
drukarka w wydzielonym, wentylowanym miejscu, niszczarka i zamykane szafy – tonery, odpowiedzialnosc;
wyznaczone trasy i asysta pracownika zakładu podczas wizyt na terenie produkcji – zagrozenia zakladowe, substancje zakladowe;
system lokalizacji i łączność z koordynatorem przy pracy ankieterów w terenie – agresja respondenta, potkniecie;
samochód służbowy z aktualnym przeglądem i zestawem głośnomówiącym – wypadek drogowy;
dozowniki do dezynfekcji rąk i wietrzenie pomieszczeń – infekcje, czynniki rolnicze.

Środki organizacyjne

przerwy w pracy przy monitorze i zmiana rodzaju zadań w ciągu dnia – monitor, pozycja siedzaca, powtarzalne ruchy, koncentracja;
zapowiadanie wizyt, praca w parach i wizyty w godzinach dziennych – agresja respondenta, potkniecie;
instruktaż przed wejściem na teren zakładu i stosowanie miejscowych zasad bezpieczeństwa – zagrozenia zakladowe, substancje zakladowe;
procedura zgłaszania zdarzeń z agresywnym respondentem i wsparcie przełożonego – agresja respondenta;
harmonogram publikacji z rezerwą czasu i podziałem zadań w zespole – presja terminow, nadgodziny;
kontrola poprawności tablic przez drugą osobę i procedury anonimizacji danych – odpowiedzialnosc;
planowanie wyjazdów z przerwami i zakaz jazdy po pełnym dniu pracy – wypadek drogowy;
mycie rąk i zmiana odzieży po wizytach w gospodarstwach rolnych – czynniki rolnicze, infekcje;
serwis urządzeń drukujących i wymiana tonerów przez serwis – tonery;
kontrola warunków oświetlenia, hałasu i mikroklimatu w biurze – oswietlenie, halas biura, mikroklimat.

Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie

Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla statystyka.

czynniki fizyczne – praca przy monitorze ekranowym powyżej 4 godzin dziennie, wymuszona pozycja siedząca, powtarzalne ruchy nadgarstka, hałas w pomieszczeniu wielostanowiskowym, nieprawidłowe oświetlenie, hałas i zapylenie w odwiedzanych zakładach;
czynniki chemiczne – pyły i lotne związki organiczne z urządzeń drukujących, pyły i substancje chemiczne obecne w odwiedzanych zakładach;
czynniki biologiczne – wirusy przenoszone drogą kropelkową przy wizytach u respondentów i w placówkach medycznych, pleśnie oraz pyły organiczne w gospodarstwach rolnych;
inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca w terenie i kontakt z osobami nieznanymi, ryzyko agresji słownej, wejścia na teren zakładów produkcyjnych, kierowanie pojazdem służbowym, praca wieczorami i w dni wolne w okresach spisowych.

Podobne stanowiska

Podstawa prawna

Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).

ryzyko zawodowe on-line

Stanowiska pracy