Opiekun zwierząt domowych

Opiekun zwierząt domowych – kod 516403 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Opiekun zwierząt domowych zajmuje się psami, kotami, gryzoniami, ptakami i innymi zwierzętami towarzyszącymi pod nieobecność właścicieli – w ich domach, w hotelu dla zwierząt lub w psim przedszkolu. Karmi zwierzęta, wyprowadza psy na spacery, sprząta kuwety, klatki i boksy, podaje leki zgodnie z zaleceniami weterynarza i obserwuje stan zdrowia podopiecznych.

Opiekun zwierząt domowych – wymagania w stosunku do pracownika

wykształcenie co najmniej podstawowe, mile widziane kursy z zakresu opieki nad zwierzętami, behawiorystyki lub technika weterynarii,
wiedza o potrzebach żywieniowych, zachowaniu i sygnałach stresu u psów i kotów,
umiejętność bezpiecznego prowadzenia psa na smyczy i postępowania przy konfliktach między psami,
znajomość zasad higieny i podstaw pierwszej pomocy dla zwierząt,
prawo jazdy kategorii B – przy dowozie zwierząt,
odpowiedzialność, cierpliwość i dobra kondycja fizyczna.

Inne nazwy stanowiska

Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:

petsitter,
dogsitter,
wyprowadzacz psów,
pracownik hotelu dla zwierząt,
opiekun w psim przedszkolu.

Badania

badania wstępne, okresowe i kontrolne medycyny pracy,
ocena skóry i układu oddechowego przy narażeniu na alergeny zwierzęce,
szczepienie przeciw tężcowi – zalecane przy ryzyku pogryzień.

Szkolenia bhp i inne

szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy,
szkolenie okresowe bhp – nie rzadziej niż co 5 lat,
szkolenie z bezpiecznego obchodzenia się z psami i kotami oraz rozpoznawania sygnałów agresji,
szkolenie z zasad higieny, dezynfekcji i zapobiegania chorobom odzwierzęcym,
szkolenie z pierwszej pomocy dla ludzi i zwierząt, w tym postępowania po pogryzieniu.

Środowisko pracy

Opiekun zwierząt domowych pracuje w mieszkaniach klientów, w boksach i wybiegach hotelu dla zwierząt oraz na zewnątrz podczas spacerów, w każdych warunkach pogodowych. Często prowadzi kilka psów jednocześnie, porusza się po chodnikach i parkach przy ruchu ulicznym, a w hotelu sprząta odchody, myje miski i dezynfekuje boksy. Pracuje zwykle sam, wczesnym rankiem, wieczorem, w weekendy i święta, gdy właściciele wyjeżdżają. Ma bezpośredni kontakt ze zwierzętami o nieznanym usposobieniu i stanie zdrowia. Na stanowisku wykorzystuje się:

smycze, szelki, kagańce i transportery;
karma sucha i mokra, miski, poidła;
kuwety, żwirek, łopatki i worki na odchody;
środki dezynfekcyjne do boksów i misek, myjki ciśnieniowe w hotelu;
szczotki i grzebienie do pielęgnacji;
samochód do przewozu zwierząt;
telefon z aplikacją do kontaktu z właścicielami.

Identyfikacja zagrożeń

Czynniki fizyczne:

pogryzienie lub podrapanie przez psa lub kota,
szarpnięcie przez psa na smyczy i upadek, skręcenie stawu,
potrącenie przez pojazd podczas spacerów i wypadek drogowy przy przewozie zwierząt,
poślizgnięcie na mokrej lub oblodzonej nawierzchni, na mokrej posadzce boksów,
mikroklimat zmienny – praca na zewnątrz w upale, deszczu i mrozie,
hałas szczekających psów w hotelu dla zwierząt,
stratowanie lub przewrócenie przez duże psy w grupie.

Czynniki chemiczne:

środki dezynfekcyjne na bazie chloru i czwartorzędowych soli amoniowych,
amoniak z kuwet i boksów,
preparaty przeciwpasożytnicze i leki podawane zwierzętom.

Czynniki biologiczne:

zakażenia ran po pogryzieniu przez bakterie Pasteurella multocida i Capnocytophaga oraz ryzyko tężca,
choroba kociego pazura (Bartonella henselae) i toksoplazmoza przy sprzątaniu kuwet,
grzybice skóry (dermatofity), świerzb i pasożyty jelitowe, np. Toxocara,
salmonelloza od gadów i papuzica od ptaków ozdobnych,
alergeny sierści, naskórka i śliny zwierząt.

Czynniki psychofizyczne:

ręczne przenoszenie worków z karmą, transporterów i zwierząt,
praca w pojedynkę w cudzych mieszkaniach,
nieregularny czas pracy, praca w weekendy i święta,
stres i odpowiedzialność za zdrowie i życie zwierzęcia oraz mienie klienta,
długotrwałe chodzenie i wymuszona pozycja przy sprzątaniu klatek.

Środki ochronne

Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku opiekuna zwierząt domowych.

Środki ochrony indywidualnej

rękawice ochronne odporne na przegryzienie przy obsłudze nieznanych lub lękliwych zwierząt – pogryzienie, podrapanie, Pasteurella multocida, Capnocytophaga;
rękawice nitrylowe i fartuch przy sprzątaniu kuwet i boksów – toksoplazmoza, Toxocara, salmonelloza, środki dezynfekcyjne, amoniak;
obuwie trekkingowe z podeszwą antypoślizgową – poślizgnięcie, upadek przy szarpnięciu;
odzież odblaskowa i latarka na spacerach po zmroku – potrącenie przez pojazd;
odzież wodoodporna i ocieplana, nakrycie głowy – mikroklimat zmienny;
półmaska FFP2 przy sprzątaniu klatek ptaków – papuzica, alergeny;
ochronniki słuchu w hotelu dla zwierząt – hałas.

Środki ochrony zbiorowej i techniczne

smycze z amortyzatorem, pasy biodrowe i kagańce – szarpnięcie, upadek, pogryzienie;
boksy i wybiegi z zamknięciami uniemożliwiającymi ucieczkę zwierząt oraz podział psów na grupy – stratowanie, pogryzienie;
klatki transportowe i pasy bezpieczeństwa dla zwierząt w samochodzie – wypadek drogowy;
wentylacja pomieszczeń hotelu i zmywalne posadzki z odpływem – amoniak, alergeny, poślizgnięcie;
dozowniki i rozcieńczanie środków dezynfekcyjnych w wydzielonym miejscu – środki dezynfekcyjne;
wózki do przewożenia worków karmy – przenoszenie ciężarów;
materiały dźwiękochłonne w hotelu dla zwierząt – hałas.

Środki organizacyjne

wywiad z właścicielem o zachowaniu, szczepieniach i zdrowiu zwierzęcia przed przyjęciem – pogryzienie, wścieklizna, choroby odzwierzęce;
ograniczenie liczby psów prowadzonych jednocześnie – szarpnięcie, stratowanie, potrącenie;
mycie i dezynfekcja rąk oraz opatrywanie każdego zranienia i zgłaszanie się do lekarza po pogryzieniu – Pasteurella multocida, tężec, Bartonella henselae;
odrobaczanie i kontrola weterynaryjna zwierząt w hotelu – Toxocara, świerzb, dermatofity;
stały kontakt telefoniczny z koordynatorem i informowanie o miejscu pobytu – praca w pojedynkę;
grafik z odpoczynkiem i limit wizyt dziennie – nieregularny czas pracy, stres, długotrwałe chodzenie;
instrukcja podawania leków i preparatów przeciwpasożytniczych – preparaty i leki dla zwierząt, odpowiedzialność;
dobór odzieży i przerwy w upale lub mrozie – mikroklimat zmienny, wymuszona pozycja przy sprzątaniu.

Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie

Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla opiekuna zwierząt domowych.

czynniki fizyczne – mikroklimat zmienny (praca na otwartej przestrzeni), hałas (w hotelu dla zwierząt);
czynniki chemiczne – środki dezynfekcyjne, amoniak;
czynniki biologiczne – alergeny pochodzenia zwierzęcego, Toxoplasma gondii, Bartonella henselae, dermatofity, Clostridium tetani, pałeczki Salmonella, Chlamydia psittaci;
inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca ze zwierzętami z ryzykiem pogryzienia, praca w pojedynkę, ręczne przenoszenie ciężarów, kierowanie pojazdem, praca w porze wczesnorannej i wieczornej.

Podobne stanowiska

Podstawa prawna

Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).

ryzyko zawodowe on-line

Stanowiska pracy