Stanowiska pracy

W serwisie znajdziesz już 2591 stanowisk pracy z opisem zagrożeń i ryzyk zawodowych. Najszybciej trafisz na swoje przez wyszukiwarkę u góry strony, a poniżej jest pełna lista alfabetyczna.

A – B159
C – D134
E – G142
H – I191
J – K278
L – Ł95
M – N293
O333
P306
R – S319
Ś – T254
U – Ż87
Bezpłatny generator karty szkolenia wstępnego BHPWypełnij formularz i pobierz gotowy PDF zgodny ze wzorem z rozporządzenia – od razu, bez rejestracji. Wersje PL, EN i UA.Otwórz generator na cedego.pl →
Potrzebujesz oceny ryzyka dla całej firmy?Opracuje ją specjalista BHP z CEDEGO – zdalnie lub z wizją lokalną, z konsultacją online w Microsoft Teams. Bezpłatna wycena w 1 dzień roboczy.Zamów ocenę dla firmy →
bhp ryzyko zawodowe maszynista urządzeń odpopielania i odżużlania

Maszynista urządzeń odpopielania i odżużlania

Maszynista urządzeń odpopielania i odżużlania – kod 818203 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Maszynista urządzeń odpopielania i odżużlania obsługuje w elektrowni, elektrociepłowni lub ciepłowni instalacje usuwające żużel i popiół spod kotłów oraz z elektrofiltrów – odżużlacze mokre i zgrzebłowe, układy pneumatycznego i hydraulicznego transportu popiołu, pompy bagrowe, silosy i zbiorniki retencyjne. Nadzoruje pracę urządzeń z pulpitu i podczas obchodów, usuwa zatory, załadowuje popiół do cystern i samochodów oraz prowadzi dziennik ruchu.

Maszynista urządzeń odpopielania i odżużlania – wymagania w stosunku do pracownika

  • wykształcenie zawodowe lub średnie techniczne, najlepiej o profilu energetycznym lub mechanicznym,
  • świadectwo kwalifikacyjne do eksploatacji urządzeń energetycznych w zakresie urządzeń cieplnych (grupa 2) obejmujące urządzenia odżużlania i odpopielania – w zakresie wymaganym przez pracodawcę,
  • świadectwo kwalifikacyjne w grupie 1 – jeśli maszynista wykonuje czynności przy napędach i rozdzielnicach elektrycznych,
  • uprawnienia UDT – gdy obsługuje wciągniki lub suwnice używane przy pracach remontowych,
  • znajomość instrukcji eksploatacji, procedur przełączeń i zasad wydawania poleceń na pracę,
  • umiejętność odczytu wskazań aparatury kontrolno-pomiarowej i schematów technologicznych,
  • dobry stan zdrowia pozwalający na pracę zmianową, w zapyleniu i na wysokości.

Inne nazwy stanowiska

Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:

  • operator odpopielania,
  • operator odżużlania,
  • maszynista odżużlaczy,
  • obsługa instalacji transportu popiołu,
  • operator pomp bagrowych.

Badania

  • wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie z zakresu medycyny pracy,
  • badania układu oddechowego, w tym spirometria i RTG klatki piersiowej, ze względu na pył zawierający krzemionkę krystaliczną,
  • badanie audiometryczne – ze względu na hałas od sprężarek, dmuchaw i pomp,
  • badania do pracy na wysokości powyżej 3 m – przy pracach na pomostach silosów i zbiorników.

Szkolenia bhp i inne

  • szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy,
  • szkolenie okresowe bhp – nie rzadziej niż co 3 lata,
  • szkolenie z instrukcji eksploatacji urządzeń odpopielania i odżużlania oraz instrukcji organizacji bezpiecznej pracy,
  • szkolenie z wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych, w tym w zbiornikach i przestrzeniach zamkniętych,
  • szkolenie z zasad pracy na wysokości i stosowania sprzętu chroniącego przed upadkiem,
  • szkolenie z pierwszej pomocy, w tym przy oparzeniach i zasypaniu.

Środowisko pracy

Maszynista pracuje w kotłowni pod lejami kotłów, w pomieszczeniach sprężarek i pomp, przy silosach popiołu oraz w punkcie załadunku cystern, w hałasie i zapyleniu, przy podwyższonej temperaturze w pobliżu kotłów. Praca odbywa się w systemie zmianowym, całodobowo, także w święta. Do obowiązków należą obchody urządzeń po pomostach i schodach, kontrola szczelności rurociągów i usuwanie zatorów w lejach i przewodach. Część zadań wykonuje na zewnątrz, przy składowisku i w punkcie załadunku, niezależnie od pogody. Na stanowisku wykorzystuje się:

  • odżużlacze mokre i zgrzebłowe, kruszarki żużla;
  • pneumatyczne instalacje transportu popiołu, sprężarki i dmuchawy;
  • pompy bagrowe i rurociągi hydromieszaniny;
  • silosy popiołu z układami załadunku cystern i samochodów;
  • zasuwy, podajniki celkowe i przenośniki taśmowe;
  • pulpit sterowniczy i system wizualizacji procesu;
  • narzędzia ręczne do usuwania zatorów, wciągniki.

Identyfikacja zagrożeń

Czynniki fizyczne:

  • kontakt z gorącym żużlem, popiołem i parą wodną – oparzenia,
  • wciągnięcie i pochwycenie przez ruchome elementy przenośników, zgrzebeł i kruszarek,
  • nagłe wydmuchy pyłu i hydromieszaniny przy rozszczelnieniu przewodów pod ciśnieniem,
  • upadek z wysokości z pomostów silosów i podestów obsługowych,
  • potknięcie i poślizgnięcie na zapylonych i mokrych ciągach komunikacyjnych,
  • hałas od sprężarek, dmuchaw i pomp,
  • porażenie prądem elektrycznym przy napędach i rozdzielnicach,
  • mikroklimat gorący w pobliżu kotłów i zmienne warunki pogodowe przy załadunku,
  • zasypanie lub uduszenie przy wchodzeniu do lejów i zbiorników.

Czynniki chemiczne:

  • pył popiołu lotnego zawierający krzemionkę krystaliczną (kwarc),
  • pył popiołu z kotłów fluidalnych zawierający tlenek wapnia – działanie drażniące i żrące,
  • metale ciężkie zawarte w popiołach (np. arsen, ołów, kadm),
  • tlenek węgla i ditlenek siarki przy nieszczelnościach kotła,
  • alkaliczna woda z hydromieszaniny popiołowej.

Czynniki psychofizyczne:

  • praca zmianowa, w tym w porze nocnej,
  • odpowiedzialność za ciągłość pracy bloku energetycznego,
  • stres przy awariach i usuwaniu zatorów pod presją czasu,
  • monotonia obserwacji pulpitu i wymuszone tempo przy awariach,
  • wysiłek fizyczny przy pracach ręcznych i obchodach.

Środki ochronne

Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku maszynisty urządzeń odpopielania i odżużlania.

Środki ochrony indywidualnej

  • półmaska filtrująca FFP3 lub półmaska z filtrem P3 – pył popiołu lotnego, krzemionka krystaliczna, metale ciężkie;
  • kombinezon ochronny i rękawice żaroodporne – gorący żużel, para wodna, popiół;
  • gogle ochronne szczelne – pył tlenku wapnia, wydmuchy pyłu i hydromieszaniny;
  • ochronniki słuchu – hałas;
  • hełm ochronny i obuwie ochronne z podeszwą przeciwpoślizgową – uderzenie, potknięcie, poślizgnięcie;
  • szelki bezpieczeństwa z urządzeniem samohamownym – upadek z wysokości, praca w zbiornikach;
  • osobisty detektor tlenku węgla – tlenek węgla, ditlenek siarki;
  • odzież robocza przystosowana do warunków pogodowych – mikroklimat gorący i zmienne warunki pogodowe.

Środki ochrony zbiorowej i techniczne

  • szczelne, hermetyczne układy transportu popiołu i odpylanie miejsc przesypu – pył popiołu, krzemionka krystaliczna;
  • osłony stałe i wyłączniki awaryjne linkowe wzdłuż przenośników – wciągnięcie, pochwycenie;
  • zawory bezpieczeństwa, kontrola ciśnienia i blokady zasuw – wydmuchy pod ciśnieniem;
  • barierki, pomosty z kratami antypoślizgowymi i punkty kotwiczenia – upadek z wysokości, potknięcie;
  • zabezpieczenia elektryczne, wyłączniki różnicowoprądowe i oznakowanie rozdzielnic – porażenie prądem;
  • wibratory i układy napowietrzania lejów zapobiegające zawieszaniu się popiołu – zasypanie, prace ręczne;
  • izolacja cieplna i obudowy urządzeń – oparzenia, mikroklimat gorący;
  • izolacja akustyczna sprężarkowni i dźwiękochłonne sterownie – hałas.

Środki organizacyjne

  • pisemne polecenie na pracę i nadzór przy pracach w zbiornikach i lejach – zasypanie, uduszenie, praca w przestrzeni zamkniętej;
  • odłączanie i blokowanie napędów (system LOTO) przed usuwaniem zatorów – wciągnięcie, porażenie prądem;
  • pomiary pyłu, hałasu i mikroklimatu na stanowisku – pył, hałas, mikroklimat;
  • regularne sprzątanie zapylonych ciągów metodą odkurzania – pył, poślizgnięcie;
  • harmonogram zmian z odpoczynkiem dobowym i rotacja na stanowiskach – praca zmianowa, monotonia, wysiłek fizyczny;
  • procedury postępowania awaryjnego i ćwiczenia – stres przy awariach, odpowiedzialność za ruch bloku;
  • sygnalizacja i nadzór przy załadunku cystern – wydmuchy pyłu, metale ciężkie, alkaliczna woda.

Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie

Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla maszynisty urządzeń odpopielania i odżużlania.

  • czynniki fizyczne – hałas, mikroklimat gorący, praca na wysokości powyżej 3 m, obsługa urządzeń mechanicznych z ruchomymi elementami;
  • czynniki chemiczne – pył popiołu lotnego z krzemionką krystaliczną, tlenek wapnia, arsen, ołów, kadm, tlenek węgla, ditlenek siarki;
  • czynniki biologiczne – brak;
  • inne czynniki, w tym niebezpieczne – praca w przestrzeniach zamkniętych (zbiorniki, leje), kontakt z gorącym żużlem, prace przy urządzeniach energetycznych, praca zmianowa i w porze nocnej.

Podobne stanowiska

Podstawa prawna

Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).

Ostatnia aktualizacja: 29 października 2026

FAQ