Technik mechanik precyzyjny – kod 311510 w klasyfikacji zawodów i specjalności (KZiS 2025). Technik mechanik precyzyjny wykonuje i naprawia drobne mechanizmy – przyrządy pomiarowe, zespoły napędowe aparatury, elementy optyki i urządzeń medycznych. Toczy i szlifuje części na małych obrabiarkach, dopasowuje je ręcznie, montuje zespoły pod lupą, kontroluje wymiary mikrometrem i czujnikiem zegarowym oraz sprawdza działanie wyrobu na stanowisku kontrolnym.
Technik mechanik precyzyjny – wymagania w stosunku do pracownika
- wykształcenie średnie techniczne o kierunku mechanicznym lub mechaniki precyzyjnej,
- umiejętność czytania rysunku technicznego z tolerancjami i oznaczeniami chropowatości,
- biegłość w pomiarach mikrometrem, suwmiarką, czujnikiem zegarowym i sprawdzianami,
- umiejętność obsługi tokarki i szlifierki narzędziowej oraz narzędzi ręcznych do pracy precyzyjnej,
- wysoka sprawność manualna, dobry wzrok do pracy bliskiej i cierpliwość,
- znajomość zasad postępowania z olejami, smarami i preparatami myjącymi.
Inne nazwy stanowiska
Opis zagrożeń i ryzyk zawodowych na tej stronie obejmuje również stanowiska nazywane w dokumentacji zakładowej i ogłoszeniach o pracę:
- mechanik aparatury precyzyjnej,
- monter mechanizmów precyzyjnych,
- technik napraw przyrządów pomiarowych,
- ślusarz precyzyjny narzędziowy,
- technik montażu mechanizmów drobnych.
Badania
- wstępne badania lekarskie przed rozpoczęciem pracy,
- okresowe badania lekarskie w terminach wyznaczonych przez lekarza medycyny pracy,
- kontrolne badania lekarskie po niezdolności do pracy z powodu choroby trwającej dłużej niż 30 dni,
- badania okulistyczne przy pracy wzrokowej bliskiej pod lupą i mikroskopem,
- ocena narażenia na hałas i drgania miejscowe przy obsłudze obrabiarek i narzędzi ręcznych.
Szkolenia bhp i inne
- szkolenie wstępne bhp – instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy,
- szkolenie okresowe bhp – nie rzadziej niż co 3 lata,
- instruktaż bezpiecznej obsługi tokarki, szlifierki i wiertarki stołowej oraz zasad stosowania osłon,
- szkolenie z postępowania z olejami, smarami i rozpuszczalnikami według kart charakterystyki,
- szkolenie z ergonomii pracy precyzyjnej i ćwiczeń przeciwdziałających przeciążeniom nadgarstka,
- szkolenie z pierwszej pomocy, w tym postępowania przy urazach oka.
Środowisko pracy
Technik mechanik precyzyjny pracuje w jasnym warsztacie lub pracowni mechaniki precyzyjnej, przy stole montażowym z lupą na wysięgniku, obok małych obrabiarek i stanowiska pomiarowego. W pracowni utrzymuje się stabilną temperaturę i czystość, bo wymiary i pomiary są wrażliwe na warunki otoczenia. Praca jest w większości siedząca, z unieruchomioną postawą, podniesionymi barkami i wielogodzinnym użyciem drobnych narzędzi. Obróbka na tokarce i szlifowanie wiążą się z wirowaniem elementów, odpryskami wiórów i mgłą olejową, a czyszczenie części – ze stosowaniem benzyny ekstrakcyjnej i alkoholi. Na stanowisku wykorzystuje się:
- tokarka precyzyjna, szlifierka narzędziowa i wiertarka stołowa;
- stół montażowy z lupą na wysięgniku lub mikroskop stereoskopowy;
- mikrometry, czujniki zegarowe, sprawdziany i płyta pomiarowa;
- zestawy wkrętaków precyzyjnych, pincet, imadeł zegarmistrzowskich i pras ręcznych;
- myjka ultradźwiękowa z preparatem myjącym i benzyna ekstrakcyjna;
- oleje maszynowe, smary łożyskowe i kleje do montażu precyzyjnego.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- pochwycenie dłoni lub odzieży przez uchwyt tokarki, wiertło i tarczę szlifierską,
- odpryski wiórów, ziaren ściernicy i drobnych elementów uderzające w oko,
- obciążenie wzroku przy pracy z detalami o wymiarach ułamków milimetra,
- przeciążenie nadgarstków, przedramion i barków przy powtarzalnej pracy drobnymi narzędziami,
- obciążenie statyczne kręgosłupa szyjnego przy wielogodzinnej pracy w pochyleniu,
- skaleczenia krawędziami detali, wiórami i zakłucia pincetą lub rysikiem,
- hałas szlifierki i sprężarki oraz drgania o działaniu miejscowym przy narzędziach obrotowych,
- porażenie prądem przy obsłudze obrabiarek, myjki ultradźwiękowej i narzędzi elektrycznych.
Czynniki chemiczne:
- benzyna ekstrakcyjna, alkohol izopropylowy i preparaty myjące do części precyzyjnych,
- mgła olejowa z cieczy obróbkowych oraz oleje i smary łożyskowe,
- kleje cyjanoakrylowe i preparaty anaerobowe do zabezpieczania gwintów,
- pyły metali oraz pył ścierny powstający przy szlifowaniu.
Czynniki psychofizyczne:
- duża precyzja pracy i odpowiedzialność za dokładność przyrządów przekazywanych do użytku,
- monotonia powtarzalnych czynności montażowych i pomiarowych,
- długotrwałe napięcie uwagi i brak możliwości oderwania się w trakcie montażu,
- presja terminów napraw aparatury potrzebnej w produkcji lub w diagnostyce,
- praca przy monitorze ekranowym przy dokumentacji pomiarów i programowaniu stanowisk kontrolnych.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku technika mechanika precyzyjnego.
Środki ochrony indywidualnej
- okulary ochronne lub osłona twarzy przy toczeniu, wierceniu i szlifowaniu – odpryski i urazy oka, pyły metali i ściernic;
- rękawice odporne na przecięcie przy obróbce i usuwaniu wiórów, zdejmowane przy maszynach wirujących – skaleczenia i zakłucia;
- rękawice chemoodporne przy myciu części i stosowaniu klejów – benzyna ekstrakcyjna i alkohole, kleje i preparaty do zabezpieczania gwintów, mgła olejowa i smary;
- ochronniki słuchu przy szlifowaniu i pracy przy sprężarce – hałas i drgania miejscowe;
- odzież robocza bez luźnych elementów i obuwie pełne – pochwycenie przez elementy wirujące;
- okulary korekcyjne do pracy bliskiej, dobrane przez lekarza – obciążenie wzroku, praca przy monitorze.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- osłony uchwytów, tarcz ściernych i wrzecion z blokadą otwarcia – pochwycenie przez elementy wirujące, odpryski i urazy oka;
- ekrany ochronne przy obrabiarkach i odciąg wiórów oraz pyłu ściernego – odpryski i urazy oka, pyły metali i ściernic;
- lupa i mikroskop z oświetleniem bezcieniowym oraz regulowane oświetlenie stanowiska – obciążenie wzroku;
- stół montażowy z regulacją wysokości, podpórki pod przedramiona i fotel warsztatowy – obciążenie statyczne, przeciążenie nadgarstków i barków;
- wentylacja miejscowa nad myjką i stanowiskiem klejenia oraz zamknięte pojemniki na rozpuszczalniki – benzyna ekstrakcyjna i alkohole, kleje i preparaty do zabezpieczania gwintów, mgła olejowa i smary;
- narzędzia z uchwytami tłumiącymi drgania i obudowa sprężarki – hałas i drgania miejscowe;
- ochrona przeciwporażeniowa obrabiarek i okresowe pomiary skuteczności – porażenie prądem;
- pojemniki na wióry i odpady z ostrymi krawędziami – skaleczenia i zakłucia.
Środki organizacyjne
- instrukcje stanowiskowe obsługi obrabiarek i zakaz pracy z zdjętymi osłonami – pochwycenie przez elementy wirujące, odpryski i urazy oka;
- przerwy na ćwiczenia rozluźniające i rotacja między montażem a pomiarami – przeciążenie nadgarstków i barków, obciążenie statyczne, monotonia;
- przerwy na odrywanie wzroku przy pracy pod lupą – obciążenie wzroku, napięcie uwagi;
- karty charakterystyki rozpuszczalników, klejów i olejów oraz ograniczenie ich ilości na stanowisku – benzyna ekstrakcyjna i alkohole, kleje i preparaty do zabezpieczania gwintów;
- pomiary hałasu i drgań miejscowych oraz dobór narzędzi o niższej emisji – hałas i drgania miejscowe;
- plan pracy z realnymi terminami napraw i kolejnością zgłoszeń – presja terminów, duża precyzja i odpowiedzialność za jakość;
- kontrola międzyoperacyjna i wzorcowanie przyrządów pomiarowych – duża precyzja i odpowiedzialność za jakość;
- przerwy w pracy przy monitorze – praca przy monitorze.
Czynniki szkodliwe i uciążliwe do skierowania na badania lekarskie
Poniższy wykaz ułatwia wypełnienie skierowania na badania profilaktyczne dla technika mechanika precyzyjnego.
- czynniki fizyczne – hałas, drgania mechaniczne o działaniu miejscowym, praca wzrokowa bliska pod lupą i mikroskopem, praca przy monitorze ekranowym, wymuszona pozycja ciała i powtarzalność ruchów;
- czynniki chemiczne – benzyna ekstrakcyjna i alkohol izopropylowy, mgła olejowa z cieczy obróbkowych, oleje i smary, kleje cyjanoakrylowe i preparaty anaerobowe, pyły metali i pył ścierny;
- czynniki biologiczne – brak;
- inne czynniki, w tym niebezpieczne – obsługa maszyn z elementami wirującymi, prąd elektryczny, ryzyko urazu oka odpryskiem, powtarzalne czynności precyzyjne, praca pod presją terminów napraw.
Podobne stanowiska
Podstawa prawna
Klasyfikacja zawodów i specjalności została wprowadzona rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534).