Instruktor nauki jazdy – kod 516502 w klasyfikacji zawodów i specjalności, wprowadzonej rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1534). Obowiązki instruktora nauki jazdy wiążą się ze szkoleniem kandydatów na kierowców: prowadzeniem zajęć praktycznych na placu manewrowym i w ruchu drogowym, bieżącym korygowaniem błędów kursantów oraz prowadzeniem dokumentacji szkoleniowej.
Instruktor nauki jazdy – wymagania w stosunku do pracownika
- uprawnienia (legitymacja instruktora nauki jazdy, wpis do ewidencji instruktorów),
- kwalifikacje (prawo jazdy odpowiedniej kategorii przez wymagany okres, ukończony kurs dla kandydatów na instruktorów, zdany egzamin).
Badania
- wstępne badania lekarskie i psychologiczne (wymagane dla instruktorów),
- okresowe badania lekarskie i psychologiczne.
Szkolenia bhp i inne
- instruktaż ogólny bhp,
- instruktaż stanowiskowy,
- okresowe szkolenie bhp nie rzadziej niż co 5 lat,
- coroczne warsztaty doskonalenia zawodowego instruktorów,
- inne uznane przez pracodawcę za niezbędne.
Instruktor nauki jazdy – środowisko pracy
Instruktor pracuje w pojeździe szkoleniowym — na placu manewrowym i w normalnym ruchu drogowym, w każdych warunkach atmosferycznych i drogowych. Specyfiką zawodu jest powierzenie kierowania pojazdem osobie dopiero uczącej się, przy stałej gotowości do natychmiastowej reakcji.
Identyfikacja zagrożeń
Czynniki fizyczne:
- wypadki i kolizje drogowe (błędy kursantów),
- gwałtowne hamowanie i szarpnięcia pojazdu,
- potrącenie na placu manewrowym,
- upadek na tym samym poziomie (wsiadanie, plac manewrowy),
- zmienny mikroklimat,
- hałas,
- drgania mechaniczne,
- spaliny,
- pożar.
Czynniki psychofizyczne:
- stała, wielogodzinna koncentracja uwagi i gotowość do reakcji,
- obciążenie statyczne (wielogodzinna pozycja siedząca),
- obciążenie emocjonalne (stres kursantów, sytuacje niebezpieczne),
- obciążenie narządu głosu,
- stres.
Środki ochronne
Poniżej przypisano środki ochronne do poszczególnych zagrożeń zidentyfikowanych na stanowisku instruktora nauki jazdy.
Środki ochrony indywidualnej
- odzież ostrzegawcza przy zajęciach na placu manewrowym poza pojazdem – potrącenie na placu;
- obuwie na stabilnej podeszwie – upadek na tym samym poziomie.
Środki ochrony zbiorowej i techniczne
- pojazd szkoleniowy z dodatkowymi pedałami hamulca i sprzęgła oraz lusterkami dla instruktora – wypadki i kolizje drogowe;
- sprawny technicznie pojazd z aktualnymi przeglądami – wypadki drogowe, pożar;
- oznakowanie pojazdu (L) i placu manewrowego – wypadki, potrącenie;
- klimatyzacja i sprawne ogrzewanie pojazdu – zmienny mikroklimat;
- ergonomiczny fotel pasażera z regulacją – obciążenie statyczne, drgania;
- sprawny układ wydechowy – spaliny;
- gaśnica samochodowa z aktualnym przeglądem – pożar.
Środki organizacyjne
- dobór tras i zadań do poziomu umiejętności kursanta (stopniowanie trudności) – wypadki i kolizje drogowe;
- przerwy między jazdami i limit godzin szkolenia w ciągu dnia – stała koncentracja uwagi, obciążenie statyczne;
- omówienie zasad przejęcia kontroli nad pojazdem przed każdą jazdą – wypadki, gwałtowne hamowanie;
- techniki spokojnej komunikacji z kursantem – obciążenie emocjonalne, obciążenie narządu głosu;
- zawieszenie jazd w ekstremalnych warunkach pogodowych (dla początkujących kursantów) – wypadki drogowe;
- ćwiczenia rozciągające podczas przerw – obciążenie statyczne.